InfoNu.nl > Dier en Natuur > Vogels > De houtduif: een veel voorkomende duivensoort in Nederland

De houtduif: een veel voorkomende duivensoort in Nederland

De houtduif: een veel voorkomende duivensoort in Nederland Er zijn het hele jaar door veel houtduiven in ons land te zien. Je hoeft maar een park, een buitengebied of soms eigen tuin in te gaan en je ziet wel ergens een duif. Deze duif is opvallend vanwege zijn grootte, witte vlek aan de zijkanten van de hals en roze poten. Roofvogels zoals de buizerd en de havik eten graag duiven. Ook al zien we deze duif bijna overal, toch weten we vaak weinig over deze mooie vogel.

Algemeen

De houtduif wordt ook wel Wood Pigeon of "Columba Palumbus" genoemd. Deze duif is een zeer veel voorkomende duif in Nederland. De houtduif is een van de grootste duivensoorten die wel tot 45 centimeter lang kan worden. Ze kunnen schade toebrengen aan gewassen zoals groenten, zomergraan en maïs. Tegelijkertijd zorgen ze ook voor de verspreiding van zaden.

Uiterlijke kenmerken

Het meest opvallende kenmerk is de witte vlek aan de zijkanten van de hals. Het is een grote duif met een spanwijdte van 68 77 centimeter die in verhouding een kleine kop heeft. Door deze opvallende kenmerken is hij gemakkelijk te onderscheiden van andere soorten duiven. De vleugels hebben een witte band die tijdens het vliegen goed zichtbaar is. Zijn kop is grijspaars en zijn borst en bovenste delen zijn grijs. De snavel is kort en geel met een rode basis. De poten zijn roze en kort.

Leefgebied

Deze duif komt zeer veel voor in Nederland. Zo zie je deze vogel bijna overal: in het park, de tuin of in een buitengebied. Ze kunnen op de grond lopen zoekend naar voedsel, in een boom of op een gebouw of lantaarnpaal zitten. Het liefst bevinden ze zich rond akkers, bossen, parken, tuinen, in uitgestrekte weilanden of in stedelijke gebieden. Deze vogel komt in vrijwel overal in Europa voor.

Vijanden

Duiven worden gegeten door roofvogels zoals de buizerd en de havik. Een sperwer lust ook graag een jonge duif. Houtduiven hebben veel spiermassa zodat ze snel kunnen wegvliegen als er een vijand in de buurt komt. Omdat duiven goed kunnen vliegen worden er ook wedstrijden georganiseerd door duivenmelkers met gedomesticeerde duiven. Een houtduif nestelt graag in de nabijheid van boomvalken omdat zij valken, kraaien en gaaien uit de buurt houden.

Voortplanting

De broedperiode is van maart tot augustus waarin ze meestal 2 en soms wel 3 keer per jaar een nest hebben van 1 tot 2 eieren. De broedtijd begint met een periode van baltsgedrag dat bestaat uit koeren, buigen naar elkaar en enorm gefladder tijdens de vlucht. Ze maken hun nest vaak op de meest onmogelijke plekken. Zo kunnen ze op een dun takje van een boom een nest bouwen dat niet meer is dan een bosje takken. Valt het nest uit de boom, dan beginnen ze gewoon overnieuw. De vogels broeden om de beurt waarna de eieren na 15 dagen uitkomen. Beide ouders voeren de jongen met de zogenaamde duivenmelk. Dit is een vloeibare voeding die de duif zelf kan aanmaken in de krop. Na ongeveer 6 dagen stopt de aanmaak van deze melk en krijgen de jongen voorgeweekte zaden te eten. De jongen groeien snel en vliegen na ongeveer 25 dagen al uit.

Voedsel

Het voedsel bestaat voor een groot deel uit granen en zaden. Verder eten houtduiven bloemknoppen, groenten, kruiden en fruit. Bijna al het voedsel wordt op de grond verzameld. Alleen bloemknoppen worden direct uit bomen en struiken gegeten. Hoewel de houtduif een uitgebreid leefgebied heeft, zoeken ze vooral hun voedsel in landbouwgebieden waar granen verbouwd worden, omgeven door bossen. In Nederland zijn deze gebieden vooral te vinden in Noord-Brabant, Gelderland, Overijssel en Drenthe. Duiven in stedelijke gebieden eten vaak rondslingerende etensresten. In het najaar strijken houtduiven in grote groepen neer op geoogste akkers waar ze de zaden opeten.

Vogeltrek

In de winter gaan houtduiven zwerven waarvan een klein deel wegtrekt in zuidwestelijke richting om te overwinteren. De meeste houtduiven blijven in Nederland en een klein deel trekt weg naar België en Frankrijk.
Er komen ook duiven uit het noorden en noordoosten die hier komen om te overwinteren. Daarom zijn er zowel in de zomer als winter houtduiven in ons land aanwezig.

Leeftijd

Naar schatting is de gemiddelde leeftijd voor een houtduif 2,3 jaar. In gevangenschap worden ze ouder. De maximale leeftijd die bij een geringde vogel is vastgesteld bedroeg zelfs 16 jaar en 4 maanden. Jaarlijks zijn er tussen de 400.000 en 500.000 paar houtduiven in Nederland.

Afname in aantal

Het aantal houtduiven is afgenomen. In de jaren 1998 tot 2000 werden er circa 460.000 paren vastgesteld. In de periode 1979-1985 werden er naar schatting 500.000 tot 800.000 paren vastgesteld. Deze afname komt met name door de veranderingen in de landbouw waardoor er minder voedsel beschikbaar is voor de houtduiven. Het oogsten is veel efficiënter geworden en de gewaskeuze is veranderd van voornamelijk granen naar hoofdzakelijk maïs om de gegroeide veestapel van voeding te kunnen voorzien.
© 2012 - 2019 Ymbakker, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Duiven in NederlandDuiven in NederlandAlle duiven op de Dam, sjalalalie sjalalala. Het overgroote gedeelte van de duiven die op de Dam in Amsterdam rondfladde…
De houtduif, de Columba palumbus, lust of lastDe houtduif, Columba palumbus, is oorspronkelijk een bosbewoner (zie zijn naam).Steeds vaker ziet men hem in de stad. Sc…
De houtduif, een zwaargewicht onder de tuinvogelsDe houtduif, een zwaargewicht onder de tuinvogelsDe houtduif (Columba palumbus) is in Nederland de meest voorkomende soort van de in het wild broedende duiven. Hij is te…
Het fixeren van vogelsSoms is het nodig je dier te fixeren, in een dwanggreep te houden, om bijvoorbeeld medicatie toe te dienen of om het die…
Holenduif, veel over het hoofd gezienHolenduif, veel over het hoofd gezienDe familie van duiven en tortels tellen maar liefst 289 soorten. In Nederland treffen we er daar maar enkele soorten van…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: PollyDot, Pixabay
  • Magazine van de dierenbescherming: DIER, nummer 01, jaargang 92, voorjaar 2012
  • www.vogelbescherming.nl
  • Bron: www.allevogels.nl

Reageer op het artikel "De houtduif: een veel voorkomende duivensoort in Nederland"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Reintjes, 22-04-2017 16:53 #5
Wij hebben al voor het tweede jaar een nest van houtduiven op het balkon van ons app. In een laurusboompje. Vandaag is het de 15de dag dat er gebroed wordt op 2 eieren. We volgen alles goed. Ton R

Reijnen, 30-05-2016 16:29 #4
Vorige jaren had ik vrij veel houtduiven in mijn tuin. Ik heb er hoge dennen instaan. Daarin hadden ze hun nesten. Ik vond dat erg leuk en keek heel graag naar hen. Dit jaar heb ik nog geen duif gezien, ook niet in naaste tuinen en op daken. Hoe komt dat?

Alex Ritsema, 26-04-2016 13:13 #3
In mijn flatwijk in Colmschate (Deventer-oost), met vrij veel bomen en nesten van houtduiven en tortelduiven, heb ik sinds 1 april j.l. een houtduivennest veelvuldig gefotografeerd. Helaas ontdekte ik het nest pas op die datum, toen er al twee kleine jongen waren; ik weet niet wanneer de eieren zijn uit gekomen. Ik zag altijd maar één volwassen vogel op of bij het nest; misschien dat het afwisselend de vader en de moeder waren, maar dat kon ik niet zien, en ik vraag me af of een ervaren waarnemer dat wel kan. Een houtduif schijnt hooguit twee eieren te leggen, maar ik zag soms behalve de twee jongen nog een eitje (ook gefotografeerd); zou dat van een kleinere vogel kunnen zijn, die door dit houtduifpaar is verjaagd? Eén van de twee jongen verdween op 20 april, waarschijnlijk dood, maar ik kon geen kadavertje vinden op de grond. Op 24 april heb ik nog een foto van het andere jong gemaakt, en die verdween op 25 april - ook hier vond ik geen kadavertje op de grond, maar misschien was die al groot genoeg om uit te vliegen. (Het is eigenlijk een wonder dat ik geen enkele kat nabij het gemakkelijk bereikbare nest heb gezien). Kan ik iemand benaderen om mijn foto's te laten zien? En mijn vragen op te lossen?

Eldebro, 19-09-2014 10:51 #2
Wij wonen vlakbij de bossen van het grenspark de Zoom. Een tweetal weken terug merkte ik dat het eekhoorntje in zijn voeder hokje kwam kijken of er voedsel in lag. Daarom dat ik er zonnebloempitten (een zak die ik nog had liggen van vorige winter ) in gestrooid. De eerste die erop af kwamen waren de meesjes. Ze hadden dat vlug in de gaten. De laatste dagen echter zijn er enkele houtduiven die nu alles overheersen. zij blijven lang zitten en eten bijna alles op. Wat kan ik doen zodat de andere vogels ook nog kans krijgen. Ik weet wel dat geen van allen al bijgevoederd moeten worden maar 'k had graag in de winter een variatie vogels hun deel gegeven. Reactie infoteur, 22-09-2014
Het is erg lastig om de duiven daar weg te houden nu ze weten dat er wat lekkers te halen valt. Misschien wat voer op een andere plaats leggen of ergens neerleggen met een kleine ingang, waar de duiven niet bij kunnen en andere vogels wel?

Barends, 12-06-2014 15:08 #1
Er zit een houtduif te broeden in onze tuin. Ik las dat de houtduif 15 dagen broedt en de jongen na 5 dagen uitvliegen. Bij ons zit de duif al enkele weken te broeden, veel langer dan 14 dagen dus en geen enkel jong gezien. Ik maak me zorgen, dat er misschien iets niet helemaal klopt en hoe krijgt de duif eten. Ik heb wel een keer gezien dat er gewisseld werd. Het nest bevindt zich in de pergola die over ons terras loopt. Met het mooie weer zit ik veel buiten en houdt het gedrag van de duif(en) steeds in de gaten.Mijn vraag is: is het normaal dat die duif zo lang zit te broeden?
Graag verneem ik uw reactie
Met vriendelijke groeten,

B.Barends Reactie infoteur, 13-06-2014
De jongen vliegen pas na 25 dagen uit. Het klopt dat de houtduif ongeveer 15 dagen broedt voordat de eieren uitkomen. Er kan van alles zijn waarom er nog geen jongen te zien zijn. Misschien is het nest een keer verstoord of zijn de eieren toch wat later gelegd. Beide ouders zorgen voor het nest, dus kunnen ze elkaar afwisselen om te eten.

YMbakker

Infoteur: Ymbakker
Laatste update: 20-11-2017
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Vogels
Bronnen en referenties: 4
Reacties: 5
Schrijf mee!