InfoNu.nl > Dier en Natuur > Dieren > Paarden: Zomereczeem en erfelijkheid

Paarden: Zomereczeem en erfelijkheid

Paarden: Zomereczeem en erfelijkheid Eenieder die een paard kent of heeft met SeMe (de gebruikte afkorting voor Staart en Maneneczeem of zoals het in de volksmond wordt genoemd zomereczeem) weet wat voor ellende het met zich mee brengt. Eén op de tien paarden in Nederland lijdt aan SeMe. Jeuk kan soms erger zijn dan pijn, zomereczeem is een ernstige aantasting aan het welzijn van het paard. Onderzoek toont aan dat zomereczeem erfelijk is.

Wat is SeMe precies?

SeMe is een allergische huidaandoening met als oorzaak diverse boosdoeners. Te rijk voer, waardoor overtollig eiwit en suiker omgezet wordt in vet waarna dit vet in de manenkam en staartaanzet wordt opgeslagen. Een overgevoeligheid voor zonlicht kan ook een oorzaak zijn. De bekende kleine mugjes “Culicoides” (knutten) zijn de trigger waardoor de daadwerkelijke jeuk op gaat treden. Gevolg is dan een kaalgeschuurde manenkam en staart, soms zelfs zo erg dat het één bloederige massa is. Bij ernstige gevallen houden de jeuk en de wonden niet op bij de staart en manen, maar breidt het zich over het lichaam uit. De symptomen openbaren zich vaak vanaf een leeftijd van 3-6 jaar en worden ieder jaar erger als het paard in contact blijft komen met de mugjes. In de wintermaanden verdwijnen de symptomen grotendeels tot geheel weer en kan de huid genezen en staart en manen weer aangroeien.

Waarom hebben niet alle paarden last van SeMe?

Waarom is het ene paard wel gevoelig en het andere paard niet? Over het algemeen neemt men tegenwoordig aan dat de steken van de culicoïdes mug een trigger zijn die de allergie oproept bij het paard wat daar aanleg voor heeft. Waarbij bepaalde omstandigheden, zoals te eiwitrijke voeding, te eenzijdig voer, bepaalde gifstoffen in de voeding, omgeving etc. meebepalend zijn of de overgevoeligheid zich openbaart of niet. Niet elk paard lijdt aan een overgevoeligheid voor het speeksel van de ‘knutten’ die de allergische huidaandoening veroorzaakt. Onderzoek bij diverse paardenrassen, waaronder het Fjordenpaard, de IJslander en de Shetlander hebben aangetoond dat deze aanleg voor de overgevoeligheid erfelijk is. In 2005 is de afstamming van bijna 4000 merries (Friezen en Shetlanders) geanalyseerd om te achterhalen hoe groot de invloed van erfelijke factoren is op het ontstaan van zomereczeem. Daar kwam een percentage tussen de 10 en 20% uit, wat voldoende invloed is om fokprogramma's af te gaan stemmen op het voorkómen van zomereczeem (bron: Ir. Anouk Schurink en Ir. B. Ducro, leerstoelgroep Fokkerij en Genetica).

Erfelijkheid en zomereczeem

Momenteel worden er in Nederland (Wageningen Universiteit i.s.m. Universiteit Utrecht) en België diverse langlopende onderzoeken gedaan naar de erfelijkheid i.c.m. zomereczeem. Uit deze onderzoeken blijkt o.a. dat een merrie sterker zomereczeem vererft dan een hengst, echter krijgen hengsten per jaar meer nakomelingen dan een merrie. In Engeland lijdt 1 op de 4 paarden aan “Sweet Itch”, de Engelse benaming voor SeMe. In Engeland wordt dan ook gewoon doorgefokt met merries met SeMe en worden hengsten met zomereczeem goedgekeurd voor de dekdienst. Terwijl bewezen is bij o.a. de Fjorden en Friezen dat in bepaalde bloedlijnen meer zomereczeem voorkomt dan in andere en dat als men deze dieren met zomereczeem uitsluit van de fok, men het probleem langzaam kan terugdringen.

Hoe kunnen we zomereczeem terugdringen?

Als je een merrie hebt met zomereczeem: fok er dan niet mee. Heb je een gezonde merrie en wil je graag een veulen fokken, zoek dan een hengst die geen SeMe heeft. Niet altijd is zomereczeem zichtbaar, kijk dus goed of een hengst kenmerken vertoont van zomereczeem, maar vraag ook of je nakomelingen mag zien (het liefst ouder dan 3 jaar). Hengstenhouders hebben extra veel verantwoording, heb je een hengst waarbij je zomereczeem vermoedt, laat dit dan door een dierenarts onderzoeken en trek het dier terug uit het fokprogramma. Ook een hengst die nooit uiterlijke kenmerken heeft vertoond van zomereczeem, maar wel een aantal nakomelingen heeft met SeMe zou uit de dekdienst teruggetrokken moeten worden. Ook dient men niet te fokken met de eventuele nakomelingen van ouderdieren die al veulens op de wereld hebben gezet, zij zijn immers drager. Drastisch nietwaar? Een nare ziekte als zomereczeem dient ook drastisch, vanuit de bron bestreden te worden, er is namelijk helaas nog geen afdoende middel tegen gevonden.
© 2009 - 2019 Hephaistos, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Staart- en maneneczeem bij paardenDe zomer komt er weer aan en dat is niet voor alle dieren leuk. Paarden die last hebben van staart- en maneneczeem begin…
Zomereczeem bij paarden behandelen: dekens, zalfjes en voerEen paard met zomereczeem heeft enorme last van jeuk tijdens de zomermaanden. Er zijn inmiddels verschillende middelen o…
Zomereczeem en wat te doenZomereczeem is een groot probleem voor paard en eigenaar. De eerste symptomen worden meestal merkbaar rond het derde lev…
Zomereczeem en CulicoïdesCulicoïdes behoren tot de Ceratopogonidea familie - verschillende steekmuggen die ook wel kriebelmuggen, knutten of knut…
Zomerschurft bij paardenZomerschurft bij paardenOntzettende jeuk, de manenkam wordt kapot geschuurd en ook de staart wordt geschuurd. Dit zijn de tekenen die er op kunn…

Reageer op het artikel "Paarden: Zomereczeem en erfelijkheid"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Folkert Dam, 11-10-2013 17:54 #1
Jammer dat zoveel stamboeken de bovenstaande regels, om zomereczeem terug te dringen, niet uitvoeren.
We hebben een aantal jaren een hengst gebruikt en hielden er een mooie merrie van over, na drie vier jaar begon ze te schuren ook haar zoon schuurde.
Het was zo erg dat we ze verkocht hebben.

Toen een buurmeisje van de hengsten houder hoorde, dat we een afstammeling van die hengst hadden, met zomereczeem, zegt ze, "O, van die hengst schuren ze allemaal". Dan ben je als kleine fokker de klos.

We fokken nu een ander ras.

Infoteur: Hephaistos
Gepubliceerd: 08-03-2009
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Dieren
Reacties: 1
Schrijf mee!