Ruimte voor de rivier

Klimaatverandering is de laatste jaren een hot item geworden waar bijna niemand omheen kan. Ook in Nederland is het onderwerp niet onopgemerkt gebleven. De laatste jaren is er door de regering ook meer aandacht geschonken aan het onderwerp. In Nederland uit zich dat in de vorm van maatregelen waarbij we ons aanpassen aan het veranderende klimaat. Ruimte voor de rivier is ook één van de maatregelen van de Nederlandse regering om in de toekomst ook nog veilig rondomen rivieren te leven.

Ruimte voor de rivier

Een bekend project ter aanpassing aan het veranderde klimaat is “Ruimte voor de rivier”. Verwacht wordt dat de waterstanden in Nederland gaan stijgen als gevolg van de klimaatverandering. De zeespiegel zal stijgen en de bodem gaat dalen. Hierdoor bestaat er een grotere kans op overstromingen.

Een van de projecten om hierop in te spelen is het “Ruimte voor de rivier” programma. Met dit project worden rivieren verbreed of wordt er een bypass gecreëerd (een extra watergeul). De overheid probeert op deze wijze te voorkomen dat rivieren in de toekomst minder buiten hun oevers gaan treden. Het plan stuit wel op weerstand van bewoners, agrariërs en overige tegenstanders. Reden hiervoor is dat het aanleggen van een bypass of verbreding van een rivier soms gebeurd op plekken waar mensen wonen.

In een eerder stadium zijn tegen het hoogwater alleen de dijken verhoogd en dit is op de lange termijn geen slimme oplossing als het water maar blijft stijgen. Het programma “Ruimte voor de rivier” heeft niet alleen als functie het afvoeren en opvangen van water. De overheid wil met dit project meerdere functies combineren zoals recreatie en natuurontwikkeling en in sommige gevallen woningbouw. In totaal zijn er 39 maatregelen getroffen om het water de ruimte te geven in de toekomst. De maatregelen van het programma “Ruimte voor de rivier”zijn vastgelegd in de Planologische Kernbeslissing Ruimte voor de rivier.

Doelstellingen

De doelstelling van het programma is onder andere de veiligheid van de Nederlandse bewoners in de gebieden rondom de rivieren te waarborgen. Een andere belangrijke doelstelling is de ruimtelijke kwaliteit van het gebied te verhogen. Het gebied rondom de rivieren moet mooier en aantrekkelijker worden voor bijvoorbeeld mensen die willen recreëren. Dit wordt geprobeerd door verschillende functies die bij het programma worden toegepast te combineren.

Overige maatregelen

Niet alleen het aanleggen van een bypass of verbreding van de rivier hoort bij de maatregelen om overstromingen tegen te gaan. Er zijn ook diverse andere maatregelen die bijdragen aan het voorkomen van hoogwater.

Verlagen van kribben
Kribben zijn oorspronkelijk bedoeld om de loop van een vaargeul vast te leggen en er voor te zorgen dat de geul de juiste diepte aanhoudt. Maar doordat er veranderingen zijn opgetreden in de structuur van het zomerbed heeft de krib zijn oorspronkelijke functie verloren. Tijdens hoogwater bestaat hierdoor kans op opstuwing van het water. De overheid wil de komende periode ook de kribben gaan verlagen om de doorstroming van water de bevorderen.

Verbreding uiterwaarden
Het verbreden van de uiterwaarden kan ook helpen om hoogwater tegen te gaan in de toekomst. Ook kan deze maatregel in combinatie worden uitgevoerd met het verleggen van een dijk.

Dijkverbetering
Eveneens zal er in het programma “Ruimte voor de rivier” aandacht worden besteed aan het verhogen van dijken op sommige plaatsen langs rivieren.