InfoNu.nl > Dier en Natuur > Dieren > Californische bruinvis of vaquita in de Golf van Californië

Californische bruinvis of vaquita in de Golf van Californië

Californische bruinvis of vaquita in de Golf van Californië De Californische bruinvis, die ook wel Mexicaanse bruinvis wordt genoemd of vaquita, is de kleinste bruinvis ter wereld. De kleine walvisachtige zwemt in de Golf van Californië. Het is een schuw dier dat afstand houdt van bootjes. De vaquita wordt met uitsterven bedreigd: hij valt vooral ten prooi aan illegale visserij. De bruinvissen blijven steken in visnetten die worden gebruikt voor het vangen van totoaba - deze vis is nog langer dan de bruinvis - en verdrinken. Delen van de totoaba worden beschouwd als lustopwekkend, zodat de bruinvis indirect ten prooi valt aan de Chinese traditionele geneeskunde. De Californische bruinvis is het meest bedreigde zeezoogdier ter wereld.

De vaquita in de Golf van Californië


Californische bruinvis

Californische bruinvis, die ook wel Mexicaanse bruinvis of vaquita wordt genoemd, wordt sinds het begin van de 21ste eeuw met uitsterven bedreigd. Er zwemmen nog slechts enkele tientallen in de Golf van Californië, de baai tussen het schiereiland Baja California en het Mexicaanse vasteland. De dieren worden slachtoffer van visnetten van vissers die illegaal totoaba vangen, en verdrinken. Biologen waarschuwen al sinds de jaren 90 dat het helemaal verkeerd gaat met de vaquita. In 2017 worden er nog maar 30 geteld en in 2018 zou de populatie gedaald zijn tot 12 dieren.

CITES

De totoaba is een vis die ook al met uitsterven wordt bedreigd. Zowel de totoaba als de vaquita is beschermd volgens de Convention on International Trade in Endangered Species (CITES) uit 1973.

Vaquita

De Californische bruinvis of vaquita (Phocoena sinus) is de kleinste bruinvis ter wereld. De bruinvis zwemt in ondiepe lagunes in het noordelijke deel van de Golf van Californië. Soms is het water waarin ze zwemmen zo ondiep dat hun rug boven het water te zien is. Ze blijven in relatief ondiep water en mijden wateren van 30 meter of meer. Ze leven in kleine groepen van hooguit tien exemplaren. De dieren kunnen 21 jaar oud worden. Hun dracht duurt iets korter dan een jaar; tien tot elf maanden. Vaquita’s leven van vissen en inktvissen.

Kleine koe

De lokale benaming voor de bruinvis is cochito. Vaquita is Spaans en betekent ‘kleine koe’.

Walvisachtige

De Californische bruinvis is de kleinste bruinvis van de wereld en een van de kleinste walvisachtigen. De vaquita kan 50 kilo zwaar worden.
  • Mannetjes worden 1,40 meter;
  • vrouwtjes worden 1,50 meter;
  • kalf is bij geboorte 0,7 meter.

Flippers en rugvin

De rugvin van de vaquita is sikkelvormig en groot ten opzichte van het lichaam, net als de flippers. Vergeleken met de bruinvis die in de Waddenzee en Noordzee zwemt heeft de vaquita een kortere en bredere snuit en een kleinere schedel. Bijzonder aan deze soort is de zwarte rand om ogen en lippen. De bruinvis is niet bruin, zoals zijn naam doet vermoeden, maar grijs. Naar de buik toe wordt de kleur lichter tot lichtgrijs of wit.

Puffen

De Californische bruinvis maakt een luid en scherp geluid dat lijkt wat puffend klinkt. Het verschilt niet veel van dat van de gewone bruinvis.

Reservaat

Mexico riep in 1993 het noordelijke deel van de Golf van Californië uit tot reservaat. Die maatregel werd genomen om de soort te beschermen. Het fenomeen van verstrikt raken in de netten was algemeen bekend. De dieren hebben niet alleen te lijden van de visnetten, maar ook van pesticiden en minder zoet water dat van de Colorado in de Golf loopt. De dieren gedijen juist in een ecosysteem met wat zoeter water.
Aantallen bruinvissen:
Bron: Paula Olson, NOAA, Wikimedia Commons (Publiek domein)Bron: Paula Olson, NOAA, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • 2000: 500 dieren
  • 2010: 250 dieren
  • 2012: 200 dieren
  • 2014: 97 dieren
  • 2015: 50 dieren
  • 2017: 30 dieren
  • 2018: 12 dieren
  • 2019: 10 dieren

Inteelt

Een bijkomend probleem is dat van inteelt, vanwege de kleine populatie. Inteelt zorgt voor problemen bij de bruinvissen. Begin 2017 wordt hun aantal geschat op nog maar 30 dieren, een jaar later is dat aantal meer dan gehalveerd.

Redding door Mexico

De Mexicaanse overheid heeft een reddingsoperatie opgezet, die de laatste tientallen van de vaquita moeten redden. Het is het meest bedreigde zeezoogdier ter wereld. Het plan is opgezet in samenwerking met deskundigen en meer dan tien organisaties op het gebied van milieu-, natuur- en dierenbescherming. Onderdeel van het plan is om zoveel mogelijk dieren te vangen en tijdelijk onder te brengen in een reservaat. Dat vangen zal niet meevallen, want de dieren zijn bijzonder schuw. In de tussentijd wordt de illegale visserij in de Golf van Californië aangepakt.

Kieuwnetten

Het probleem ligt hem vooral bij de netten die de vissers bij hun illegale visserij gebruiken. Dat zijn kieuwnetten waar grote vissoorten zoals de totoaba met hun kieuwen in blijven hangen. Deze netten vangen ook veel andere soorten, waaronder de bruinvissen, schildpadden, haaien en dolfijnen.

Zwarte markt

De netten zijn verboden, maar worden toch gebruikt. De vangst wordt op de zwarte markt in Azië verkocht. De zwemblaas van de totoaba is enkele duizenden euro’s waard.

Totoaba en afrodisiaca

De zwemblaas van de totoaba macdonaldi is zoveel geld waard, omdat hij in China bij de traditionele geneeskunde wordt gebruikt. De vis kan wel 1 meter 80 lang en 135 kilo zwaar worden en hij heeft een zwemblaas. De Chinezen geloven dat er potentieverhogende stoffen, afrodisiaca, in de zwemblaas zitten en dat hun huid er mooi van wordt. Ze maken er bijvoorbeeld soep van.

Petitie

In 2017 staat op de online petitie website een Avaaz petitie die de Mexicaanse regering moet overtuigen een verbod op de netten die de meeste bruinvissen fataal worden uit te vaardigen. De tekst van de petitie luidt: Aan de Mexicaanse president Enrique Peña Nieto, minister van Milieu Rafael Pacchiano en minister van Visserij José Calzada:

"Wij, burgers van over de hele wereld, vinden het verschrikkelijk dat de vaquita binnenkort zou kunnen uitsterven. Wij roepen u op om de dodelijke kiewnetten per direct te verbieden in Mexico. Er zijn nog maar dertig vaquitas over en wij verwachten van u dat u er alles aan doet om te voorkomen dat dit prachtige dier voor altijd verdwijnt. "

Avaaz streeft naar zeker een miljoen handtekeningen. De petitie staat op 30 april 2017 op 764.127 en op 24 oktober 2018 op 1.676.279.
Avaaz is een online campagnenetwerk die petities publiceert. Iedereen kan een petitie starten op Avaaz. Doel van Avaaz is om de stem van gewone mensen door te laten klinken in wereldwijde besluitvorming.

Visverbod

In 2016 maakte Nieto afspraken met de Amerikaanse president Obama, maar dat leverde uiteindelijk niet veel op. Natuurbeschermers zijn dan ook sceptisch. Het verwijt is dat de Mexicaanse regering haar verantwoordelijkheid niet neemt en haar oren laat hangen naar beroemdheden en grote bedrijven. Het Wereld Natuur Fonds overhandigt op 17 mei 2017 een petitie aan de Mexicaanse overheid om de regering aan te zetten de vaquita’s te redden en de drijfnetten te verbieden. In juni 2017 volgt dan eindelijk het visverbod.

Leonardo DiCaprio zet zich in voor de vaquita

In de zomer van 2017 neemt de Mexicaanse regering extra maatregelen die de vaquita voor uitsterven moeten behoeden. Aan de basis van die maatregelen staan acteur Leonardo DiCaprio en de Mexicaanse telecom-miljardair Carlos Slim, die met de Mexicaanse president Enrique Peña Nieto akkoord sloten. Beide filantropen hebben veel geld toegezegd aan het beschermingsplan voor de bruinvis. Onderdeel van de maatregelen zijn:
  • kiewnetverbod
  • acties tegen stroperij
    • verbod op nachtvissen
    • toegangscontrole voor het vanuit-reservaat

Dolfijnen helpen bruinvissen

In september 2017 zet de Mexicaanse regering drie getrainde dolfijnen in om de vaquita te redden van uitsterven. Het Amerikaanse leger probeerde dat ook al eens met militair getrainde dolfijnen om het uitsterven van de vaquita te voorkomen. De dolfijnen moeten de bruinvissen lokaliseren om ze naar een speciaal verblijf over te kunnen brengen. Er kwam een fokplan. Een internationaal reddingsteam (VaquitaCPR) werd opgericht, die met de uitvoering werd belast. De vaquita's verdroegen helaas de verhuizing niet; het leverde zoveel stress op dat voor hun leven werd gevreesd. Toen één dier tijdens de verhuizing door de stress dood ging werd de verplaatsing gestaakt.

Stropers en criminelen

Ondanks het visverbod gaat het vissen op de totoaba in de Golf van Californië door. De stropers kunnen er op een goede dag 100.000 euro mee verdienen en dat stimuleert om na het verbod door te gaan met het vissen op deze soort, met de bijvangst van de bruinvissen tot gevolg. Sea Shepard patrouilleert in de Golf, maar de lokale vissers moeten niets van het vangstverbod en de natuurbeschermers hebben. Het is hun brood en zij kunnen van de inkomsten hun familie onderhouden en in weelde laten leven. De stemming tussen natuurbeschermers en vissers wordt eind 2017 steeds grimmiger. Begin 2019 vaart de Sea Shepard nog altijd in de Golf om kiewnetten uit het water te halen. In dat jaar verbiedt Mexico de netten waar de valuta's in verstrikt raken.

Vaquita museum

Ook zijn er lokale bewoners die op een alternatieve manier hun brood wilen verdienen, zoals met het openen van een Vaquitamuseum. De bruinvis met de getekende ogen en het bekje dat altijd in een glimlach lijkt te lijkt gedoemd achter glas te verdwijnen.

Nog maar tien

In maart 2019 worden er nog maar 10 vaquita's geteld; het dier is bijna uitgestorven. Er is een sprankje hoop dat de bruinvissen overleven; de prijs voor de totoaba daalt waardoor stropen minder aantrekkelijk wordt. Ook treedt de Chinese overheid strenger op tegen illegale handelaren dan voorheen. De International Union for Conservation of Nature, de IUCN, heeft dan nog steeds hoop. De tien vaquita’s zijn namelijk gezond en krijgen nog steeds jongen. Ook met hun leefgebied lijkt oké. De enige bedreiging is de visserij. Alleen een totaal visverbod kan helpen

Totoaba seizoen
Het hoogseizoen om totoaba te vangen is mei. Het was de vraag of de vaquita het voorjaar van 2019 zou overleven en dat lijkt te zijn gelukt. Er is enorm ingezet op het vangen van stropers en smokkelaars. Zo wordt er in juni van 2019 voor enkele miljoenen dollars aan gedroogde zwemblazen, bestemd voor China, in Californië aangetroffen. Twee Chinezen worden gearresteerd.

Golf van Californië

Legenda
A. Golf van Californië
B. Baja Californië
C. Gebied van de vaquita
D. Mexico
E. Amerika
F. Colorado Rivier

Lees verder

© 2017 - 2019 Piejet, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Hoe werkt een tsunami?Een tsunami is een verwoestende natuurramp en wordt veroorzaakt in gebieden met platentektoniek waar seismische activite…
Wijn uit CaliforniëWijn uit CaliforniëDe bijnaam van Californië is de Golden State en met betrekking tot wijn is dat zeker waar. Wijnen uit deze staat staan b…
Mechanische golvenMechanische golvenMen onderscheidt drie golftypen, wanneer men de zogenaamde mechanische golven onder de loep neemt. Deze zijn de transver…
De hoogvinkarperDe Latijnse naam van de hoogvinkarper is Poecilia velifera en hij behoort tot de familie van de levenbarende tandkarpers…
Zwarte walvis, nieuw ontdekte walvissoort - KarasuZwarte walvis, nieuw ontdekte walvissoort - KarasuIn 2014 spoelt er een dode walvisachtige aan op een eilandje in Alaska en mariene biologen staan aanvankelijk voor een r…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Paula Olson, NOAA, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Totoaba_macdonaldi Geraadpleegd op 23 januari 2017
  • http://managing21.skynetblogs.be/archive/2017/01/16/mexicaanse-bruinvis-van-chinese-afrodisiaca-markt-8691012.html Geraadpleegd op 23 januari 2017
  • https://www.biologicaldiversity.org/news/press_releases/2017/totoaba-and-vaquita-01-05-2017.php Geraadpleegd op 23 januari 2017
  • http://www.mo.be/nieuws/laatste-poging-om-meest-bedreigde-zeezoogdier-ter-wereld-te-redden Geraadpleegd op 23 januari 2017
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Californische_bruinvis Geraadpleegd op 23 januari 2017
  • https://secure.avaaz.org/campaign/nl/save_the_vaquitas_loc/?aePVamb geraadpleegd op 31 april 2017
  • http://nl.metrotime.be/2017/05/16/must-read/getrainde-dolfijnen-moeten-bedreigde-pandas-van-de-zee-redden/ geraadpleegd op 17 mei 2017
  • https://www.nrc.nl/nieuws/2017/06/09/goed-nieuws-voor-de-vaquita-bruinvis-11001666-a1562391 geraadpleegd op 10 juni 2017
  • https://www.zeehengelsport.nl/3932/het-bizarre-verhaal-van-totoaba-en-vaquita--video/ geraadpleegd op 12 december 2017
  • https://www.wnf.nl/nieuws/bericht/met-de-verlenging-van-het-visverbod-is-de-vaquita-niet-gered-.htm geafdpleegd op 12 december 2017
  • https://secure.avaaz.org/campaign/nl/extinction_crisis_loc/?bePVamb&v=107993&cl=14709599952&_checksum=6c56569aec22b1a25ae06606d9a487f9432c08cd4eac5a184e73dd817aa92512 geraadpleegd op 24 oktober 2018
  • https://www.animalstoday.nl/22-vaquitas-over-mexico/ geraadpleegd op 13 maart 2019
  • https://www.scientias.nl/er-zijn-nog-maar-10-vaquitas-op-aarde-te-vinden/ geraadpleegd op 19 maart 2019
  • https://news.mongabay.com/2019/06/chinese-nationals-arrested-in-us-after-smuggling-totoaba-swim-bladders-worth-3-7-million-from-mexico/ geraadpleegd op 30 augustus 2019
  • Afbeelding bron 1: Paula Olson, NOAA, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Reageer op het artikel "Californische bruinvis of vaquita in de Golf van Californië"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Piejet
Laatste update: 30-08-2019
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Dieren
Special: Zeezoogdieren
Bronnen en referenties: 16
Schrijf mee!