Reuzenbalsemien of Himalaya balsemien

De reuzenbalsemien is een wilde plant die in Nederland tegenwoordig in elk natuurgebied te vinden is. Het is familie van het vlijtig Liesje, komt oorspronkelijk uit Azië en zijn Latijnse naam is impatiens glandulifera. De plant kan ruim 2 meter hoog worden. Hij is daarmee veel groter dan het vlijtig Liesje. De reuzenbalsemien komt voor aan de randen van bossen en aan oevers.

De bloei van de reuzenbalsemien

De reuzenbalsemien bloeit van juni tot oktober. In goeie omstandigheden kan de plant bijna 3 meter hoog worden. Daarmee is het waarschijnlijk de grootste eenjarige plant van Nederland. Hij wordt bestuift door bijen en hommels. Nadat de bloem is uitgebloeid ontstaat er een zaadlob die 4 tot 20 zaadjes kan bevatten. Een reuzenbalsemien maakt elk jaar 800 zaadjes.

Springzaad

Het plantengeslacht impatiens is een springzaad. Dat houdt in dat de zaadlob steeds groter groeit, tot hij knapt. Wanneer de zaadlob twee centimeter groot is staat hij op springen. De zaadlob gaat open als je het zachtjes aanraakt met je vinger. De zaadjes springen in het rond.

Het sterven van de reuzenbalsemien

De wortel van de reuzenbalsemien is erg kort. Je kunt hem makkelijk uit de grond trekken. De balsemien sterft in de winter helemaal af. Er is in het koude seizoen niets van de plant zichtbaar. In het voorjaar groeit er uit het krachtige zaad een nieuwe plant. De plant neemt vanaf medio mei de natuurlijke vegetatie over. In de praktijk betekent dat hij brandnetels en hondsdraf overgroeit. De reuzenbalsemien groeit over de brandnetels heen.

Eetbare delen van de reuzenbalsemien

Deze zaadjes zijn het eetbare onderdeel van de plant. Ze smaken een beetje nootachtig, De zaadjes kunnen worden gebruikt om koekjes mee te bakken. Je kunt ze gebruiken als vervanger van sesamzaad. De springzaadjes kun je ook door een curry doen. Het is lekker om de balsemienzaadjes door gebakken rijst te doen. Doe ze wel op het laatst erbij; ze hoeven niet lang mee te bakken. De jonge blaadjes kun je ook eten. De rest van de plant is niet eetbaar. Jonge blaadjes kun je blancheren en vervolgens klein snijden. Daarnaast kun je ze rauw opeten en door een salade mengen.

Europese introductie

In Engeland wordt de plant Himalaya balsam of policeman´s helmet genoemd. De bloem lijkt een beetje op de helm van een Engelse politieagent. In 1839 werd de reuzenbalsemien voor het eerst in Engeland ingevoerd als sierplant. Hij werd vanuit Engeland over Europa verspreid. Een decennium later was de plant verwilderd in Frankrijk, Engeland, Duitsland en Nederland. De reuzenbalsemien tiert welig in dit deel van Europa.

Lees verder

• Vlijtig liesje of impatiens