InfoNu.nl > Dier en Natuur > Biologie > De schimmel Monilia-rot op appel, peer en pruim

De schimmel Monilia-rot op appel, peer en pruim

De schimmel Monilia-rot op appel, peer en pruim In de appelboom hangen vreemde appels. Wel erg mooi maar zeker niet meer eetbaar. De appels zijn bruin en dus rot en hebben witte pukkels op de bruine schil. Grijzige, beige-achtige pukkels, als wratten. En juist naar die pukkels blijf je kijken. Mooi in cirkels en soms zelfs lijkt het wel een hartjesvorm. Maar waar komen ze vandaan? En nog belangrijker, wat kan ik eraan doen.

De schimmel Monilia-rot of Vruchtrot

De schimmel monilia-rot, is er de oorzaak van waarom deze wratachtige pukkels verschijnen op fruit. Er zijn twee soorten monilia-rot schimmels namelijk:
  • Monilinia fructigena. Tastvrijwel alleen vruchten;
  • Monilinia laxa. Tast vrucht, twijg en bloesem aan.

Fruitbomen
Monilia-rot vinden we namelijk in fruitbomen. Vruchtbomen zoals:
  • appel;
  • peer;
  • pruim;
  • kers

Beschadigingen
De schimmel is een wondparasiet. Dit houdt in dat de schimmel allen kan toeslaan wanneer de vruchtschil of andere delen, zijn beschadigd. Beschadigingen die ontstaan door onder ander hagel, regen, insecten, scheuren van takken of vogelvraat.


Uiterlijk

Na de infectie in het voorjaar begint de vrucht bruine plekken te krijgen. Onder de schil wordt het vruchtvlees bruin en rot weg. Binnen een week is de hele vrucht bruin. Twee tot drie weken later verschijnen er op de buitenzijde van de schil de witte, grijsachtige pukkels. Het is de uitingsvorm van Monilia-rot: zwamkussens met sporen. De sporenhoopjes liggen in concentrische ringen. Jonge vruchten in de boom, die geheel rot zijn geworden, mummificeren, d.w.z. zij drogen geheel uit, terwijl de schil hard en leerachtig wordt. Ook kunnen de vruchten langzaam glanzend zwart kleuren. Dit heet ook wel leerrot.

Bloemknoppen en twijgen

Monilia-rot tast ook twijgen en bloemknoppen aan. De bloesems komen niet tot volle bloei, ze verdrogen en blijven aan de boom hangen. Een voorbode voor Manilia-rot. Ook wanneer jonge twijgen verdrogen en er dood gaan uitzien, is het belangrijk om de aangetaste delen eruit te snoeien of knippen en in de groene container af te laten voeren. Anders wordt de schimmel verder verspreid door regen, vogels en insecten (bijen).

Ideale voorwaarden voor de Monilia-rot

De schimmel kan zich ontwikkelen bij regenachtig weer. Op onregelmatigheden door vraatschade van insecten of gebarsten vruchten door veel regen. Vooral wanneer er een droge periode aan vooraf is gegaan willen zachte vruchten (pruim en kers) nog weleens barsten. Het water wordt dan door het wortelgestel snel opgenomen en de schil van de vrucht kan dit niet aan en barst letterlijk uit zijn ‘jasje’. Beschadigingen door hagel en insecten maar ook door scheuren. Bij zwaar beladen takken, vol vruchten, wil de tak nog weleens inscheuren. Een ideaal plekje ontstaat er zo voor Monilia-rot.

Gescheurde tak.Gescheurde tak.
Veel vruchten.Veel vruchten.
Een mummie.Een mummie.

Hoe het werkt

De verspreiding van Monili- rot gebeurd door aangetaste vruchten die als mummies aan de boom hangen (ingedroogd) of aangetast rottend fruit op de grond. De spore conidiën, is hier mede voor verantwoordelijk. Op mummies en aangetast rottend fruit, brengen de sporen de winter door en in het voorjaar infecteren ze de bloesem, meegevoerd door de wind of regen. De bloesem van waaruit de vruchten en takbeschadigingen worden infecteert. De aantasting op appel en peer is vaak veroorzaakt door fruitbomen in de buurt.

Sporen
De Monilia schimmel vormt twee verschillende soorten sporen:
  • De conidiën. Een conidium (meervoud is conidiën) is een ongeslachtelijke, onbeweeglijke spore. Een eencellig voortplantingslichaam dat bestand is tegen vorst, hitte en uitdroging en dat tot een nieuw organisme kan uitgroeien;
  • De ascosporen. Een ascospore is een zakjeszwam in het rijk der schimmels. Ze danken hun naam aan hun karakteristieke voortplantingsstructuren, de sporenzakjes. De ascosporen komen alleen voor op de gemummificeerde vruchten. Voor de verspreiding is regen en wind nodig.

Preventief behandelen

  • Aangetaste vruchten tijdens de rijp- en oogsttijd verwijderen. Niet alleen in de boom maar ook het valfruit op de grond. Gooi het niet op de composthoop maar in de groene container.
  • Controleer na het oogsten of er aangetaste vruchten zitten in bewaarkist of mand. De infectie kan overgaan op het nog gezonde fruit;
  • Controleer in het voorjaar de beschadigde vruchten (pas op voor bijen die er van ‘snoepen) en verwijder deze;
  • Help overvolle takken door te stutten en voorkom zo het scheuren van takken;
  • Bij veel vruchten bij elkaar dun ze uit zodat ze elkaar niet raken en om de tak minder zwaar te maken;
  • Snoei de boom of bomen na de oogst. Houdt de boom luchtig zodat na een regenbui het blad sneller kan opdrogen;
  • Geeft niet teveel stikstofrijke mest. Wel voldoende kaliummeststof.

Weetje
Monilia-rot heeft dezelfde symptomen als bacteriekanker. Na een poos is er een waarneembaar verschil. Bij bateriekanker is er gomvorming en bij Monilia-rot niet.
© 2014 - 2019 Rieja, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Zoete kersenboom in de moestuinZoete kersenboom in de moestuinEen kers is een heerlijke vrucht om te eten. Alhoewel de kers oorspronkelijk uit een warmer klimaat komt, zijn kersen go…
Veel voorkomende schimmelziekten bij appelbomenVeel voorkomende schimmelziekten bij appelbomenSchurft, meeldauw, vruchtboomkanker en vruchtrot zijn schimmelziekten die vaak bij appelbomen voorkomen. Hierdoor produc…
Perenboom in de moestuinPerenboom in de moestuinDe peer is een heerlijke sappige vrucht. De perenboom is redelijk eenvoudig te houden in ons klimaat. De perenboom staat…
Perzikboom in de moestuinPerzikboom in de moestuinHet is mogelijk om in ons klimaat zelf perziken te kweken. Wanneer je een beschut plekje hebt met veel zon, kan je een g…
Huurverlaging vragen vanwege schimmelHuurverlaging vragen vanwege schimmelAls er sprake is van schimmel in een gehuurde woning, dient u dat als huurder meteen aan de verhuurder te melden. De ver…
Bronnen en referenties
  • http://www.bongerdgrooteveen.nl/ziekten/Moniliarot/Moniliarot.php
  • http://fruitabc.blogspot.nl/2011/08/vruchtrot-monilia-voorkomen-bij-pruimen.html

Reageer op het artikel "De schimmel Monilia-rot op appel, peer en pruim"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Greet Davies, 02-05-2019 17:09 #4
Wij zien binnen een week dat de pruimenboom (ook andere bladplanten waar de bladeren gaan krullen)helemaal vol zit met krullend blad en lijkt erop dat de boom dood gaat. Het betreft een hele hoge pruimenboom waar al veel beginnende vruchten inzitten, deze zijn ook totaal droog en slap geworden.
Zal deze boom blijven leven? Het lijkt er niet op!
Ook de hortensia begint nu te krullen (Met name de witte sneeuwbal. De groene varens zijn aan het laatste stukje van het blad naar binnen gekruld. Ik heb dit nog nooit meegemaakt.
Is er iemand die mij kan zeggen wat ik hier tegen kan doen? Laat het graag weten. Greet. Reactie infoteur, 04-05-2019
Hallo Greet,

Ik zit te denken aan luizen. De perenboom is moeilijk te bespuiten, wel kan nog een lijmband om de stam geplakt worden om te voorkomen dat ongedierte zo naar boven klimt (mieren trekken luizen aan). De lage struiken en planten kun je besproeieren met een biologisch middel. Ik gebruik dan altijd een mengsel van spiritus, groene zeep en water.
Ik denk dat de boom wel blijft leven maar dit jaar geen vruchten geeft. Hier is ook een invasie van de buxusmot, de meikever en luizen en ik denk dat het iets te maken heeft met het weer.

Succes, Ria

Rieja (infoteur), 01-08-2016 08:47 #3
Hallo Toon en Eric,
Schimmels kunnen overwinteren op oude vruchten die zijn blijven ‘hangen’. Meteen na de oogst dus verwijderen. Net als aangetast blad of takken. De perenroest overwintert in de coniferenhaag en besmet in het voorjaar de perenboom. Ook in het voorjaar, tussen de kale takken, de rotte pruimen verwijderen. Het weer is in het voorjaar vaak de oorzaak, lekker warm en nat weer, geeft schimmel. Bij de blauwe bes ook, alles wat is aangetast, verwijderen. Of het giftig is lijkt me niet, maar neem je voorzorg. Niet eten, goed handen wassen (of handschoenen aan) en de goede bessen goed wassen. Zelf gebruik ik geen chemische bestrijdingsmiddelen, dus daar heb ik geen raad in. Succes.

Erik Joye, 31-07-2016 20:43 #2
Kan je dat in het voorjaar behandelen?

Toon Verrijdt, 31-07-2016 20:22 #1
Op enkele rijpe bessen van Trosbosbes = Blauwe bes, zag ik witte uitwassen, lijkt mij een schimmel. Is dit ook Monilia fructigena? Is deze erg giftig?

Infoteur: Rieja
Laatste update: 01-12-2019
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Biologie
Bronnen en referenties: 2
Reacties: 4
Schrijf mee!