De Zuidpool en de Noordpool, IJs en Eskimo's

De Zuidpool en de Noordpool, IJs en Eskimo's In dit artikel komen de verschillen tussen de Noordpool en de Zuidpool naar voren, ook kom je te weten hoe de namen Arctica en Antarctica zijn ontstaan, en welke dieren en planten die ijzige kou kunnen overleven. En wist je dat de Zuidpool eigenlijk een woestijn is?

Ontdekking van de Zuidpool en de Noordpool

In 1910 begonnen de voorbereidingen voor een race naar de Zuidpool. Robert Falcon Scott (een Engelsman) en Roald Amundsen (een Noor) streden tegen elkaar om als eerste de Zuidpool te bereiken. De race werd gewonnen door Amundsen. Scott en zijn gehele bemanning kwamen om tijdens de race.

De Noordpool werd in 1909 ontdekt door Robert Peary, een Amerikaan.

De Noordpool en de Zuidpool

Er zijn twee polen: de Noordpool en de Zuidpool. Beide zijn het uitgestrekte, witte vlaktes. Toch zijn er nogal wat verschillen tussen de twee polen.

De Noordpool wordt Arctica genoemd, de Zuidpool Antarctica. De twee polen beslaan samen zo’n 8% van het aardoppervlak. De woorden Arctica en Antarctica zijn afkomstig van de Grieken: arctisch betekent namelijk ‘beer.’ Antarctisch betekent ‘tegenover de beer.’ De Grieken gaven het sterrenbeeld boven de Noordpool deze naam, dit sterrenbeeld had de vorm van een beer.

De Noordpool is een stuk bevroren oceaan, onder de Zuidpool gaat echter een heel continent schuil! Vroeger was alle land op aarde een geheel, door diverse omstandigheden werd het land echter opgebroken. Onder een van deze stukken was Antarctica. Grappig feit is dat dit landschap ooit een tropisch oord was, er zijn fossielen gevonden van planten en dieren die ook voorkwamen in Australië en Zuid-Amerika. Tegenwoordig is het echter warmer op de Noordpool. Op de Zuidpool is de gemiddelde temperatuur -49, op de Noordpool is dat 0 graden in de zomer, en -30 in de winter. Ook kan het op de polen hard waaien, vlagen van 200 km/u zijn geen uitzondering. De gevoelstemperatuur is daarom nog veel kouder.

Het is zo koud op de polen doordat de oppervlaktes wit zijn. Zonlicht wordt weerkaatst door lichte kleuren, en wordt geabsorbeerd door donkere kleuren. Dit verschijnsel wordt albedo-effect genoemd.

Geloof het of niet: de polen zijn woestijnen! Het woord woestijn geeft namelijk aan dat er zeer weinig regen (maximaal 250 mm per jaar) valt op een bepaalde plaats. Op de Zuidpool valt gemiddeld slechts 50mm regen per jaar, wat deze pool dus een woestijn maakt!

Op de Noordpool komen geen pinguïns voor.

IJs

Er bestaan verschillende soorten ijs:
  • IJskappen – grote lagen ijs die ontstaan door sneeuwvlokken die inklinken.
  • Gletsjers – ijsrivier, gletsjers zijn constant in beweging.
  • IJsplateaus – ijsplaten die drijven op de zee, ontstaan uit een ijskap of een gletsjer.
  • Zee-ijs – een dunne ijsplaat op zee, ontstaat uit bevroren zeewater, smelt in de zomer weg.

Dieren en planten

Er zijn diverse dieren en planten die zich geheel hebben aangepast aan de ijzige koude op en om de polen. De ijsbeer en de pinguïn kent iedereen wel, daarnaast kennen we de volgende dieren:
  • IJsvis – vis met ‘antivries’ in zijn bloed, waardoor hij niet doodvriest
  • Poolvos – deze vos heeft in de winter een witte vacht, in de zomer een bruine. Lijkt verder op de normale vos.
  • Reuzepissenbedden – leven op de bodem van de zee, waar hij zijn kostje bij elkaar scharrelt, kan tot wel 40cm lang worden.
  • Poolstern – vogel die ’s zomers op de Zuidpool voorkomt, en ’s winters op de Noordpool (waar het dan zomer is)
  • Weddelzeehond – deze zeehond leeft onder het ijs van de Zuidpool, daar hakt hij met zijn tanden gaten in om adem te kunnen halen.

Ook zijn er diverse planten aanwezig, voornamelijk in de vorm van algen en mossen. Er staan echter ook bomen op de polen, bijvoorbeeld de poolwilg.

Eskimo’s of Inuit

De Inuit leven op het Noordpoolgebied. Door buitenstaanders worden ze vaak Eskimo genoemd, zelf noemen ze zichzelf liever Inuit, wat ‘de mensen’ betekent. Eskimo betekent rauw vleeseter. Ze dragen anoraks (jassen) om goed bestand te zijn tegen de kou. Inuit eten voornamelijk vlees en vis, wat ze vaak ook drogen om het te kunnen bewaren. Tegenwoordig wonen de Inuit gewoon in houten huisjes, of soms zelfs huizen van steen. Iglo’s zie je niet meer.
© 2007 - 2021 Funkyfish, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Beroemde pioniers (baanbrekers)Beroemde pioniers (baanbrekers)Wie reisde als eerste om de wereld? Wie beklom de Mount Everest 't eerst? Wie bereikte de Noordpool als eerste en wie de…
Antarctica - verleden en toekomstAntarctica - verleden en toekomstAntarctica, de koudste plek op aarde. 's Winters is het dag en nacht donker, in de zomer juist altijd licht. Het is er s…
Hoe werkt een kompas?Een kompas is een belangrijk oriëntatiemiddel en maakt deel uit van verschillende moderne navigatieapparaten. Het dankt…
Vostokmeer grootste meer onder ijskap AntarcticaVostokmeer grootste meer onder ijskap AntarcticaHet Vostokmeer is een meer dat zich onder een meer dan drie kilometer dikke ijskap van Antarctica bevindt. Het meer is i…

Antarctica en enkele bewonersAntarctica en enkele bewonersHet zevende continent, Antarctica is nog geen twee eeuwen geleden door de mens ontdekt. Het is er koud, er ligt ijs en s…
Fossielen, gesteenten en edelstenenFossielen, gesteenten en edelstenenEen steen is maar een steen... Veel mensen denken bij een steen aan een baksteen,grind enz. Eigenlijk is een steen heel…
Bronnen en referenties
Reacties

Lieke, 30-12-2017
Waarom leven er wel mensen op de noordpool maar niet op de zuidpool? Reactie infoteur, 02-12-2019
Op de Noordpool is het warmer, voor mensen is het op de Zuidpool niet leefbaar.

Q., 16-09-2015
Hallo,
ik hou mijn spreekbeurt over de noordpool, wat voor dieren leven daar allemaal? Ik heb trouwens morgen al mijn spreekbeurt. Reageer alsjeblieft! Reactie infoteur, 22-09-2015
Ondanks de kou leven er verschillende dieren op de Noordpool, o.a. ijsberen, poolvossen, walvissen, orka's, rendieren en lemmingen. Succes met je spreekbeurt!

Zenzi, 08-04-2013
Waar leven de keizer pinguins? En zijn deze gevaarlijk voor de mensen? Reactie infoteur, 11-04-2013
Hallo Zenzi. De Keizerspinguin leeft op de Zuidpool en is bij mijn weten niet gevaarlijk. Het is eerder andersom!

Jopke, 21-03-2013
Hoi redactie,

Ik ben Jopke en ik word uitgescholden met mijn naam omdat het volgens hun noordpool betekent. Is dat echt zo? Graag antwoord voor 5 april.

Groeten uit Brabant Reactie infoteur, 04-04-2013
Beste Jopke, daar heb ik echt nog nooit van gehoord… Het lijkt me sterk omdat Jopke volgens mij een echt Nederlandse naam is!

Aletta, 10-02-2013
Waarom leven er geen ijsberen op de zuidpool? Reactie infoteur, 11-02-2013
IJSberen hebben de Zuidpool nooit kunnen bereiken, het is altijd een eiland geweest. Het eiland lag zo ver weg van de 'bewoonde wereld' dat ze de oversteek nooit hebben kunnen maken.

Anoek, 27-01-2013
Hallo, Is het op de noordpool even koud als op de zuidpool? En wat is de temperatuur? Reactie infoteur, 07-02-2013
Hallo Anoek, ik denk dat je het artikel niet hebt gelezen want het antwoord staat er gewoon in… Op de Zuidpool is de gemiddelde temperatuur -49, op de Noordpool is dat 0 graden in de zomer, en -30 in de winter.

Iemand, 24-01-2013
Hoeveel mensen leven er in het noordpool gebied? Reactie infoteur, 07-02-2013
Hallo, er leven ca 50.000 Inuit, maar dat aantal loopt nogal uiteen volgens verschillende schattingen (tussen 40 en 90 duizen).

Emma, 04-12-2012
Beste,
Leven er ook eskimo's op de zuidpool?
Emma Reactie infoteur, 13-12-2012
Beste Emma, op de Zuidpool leven geen mensen (behalve voor wetenschappelijk onderzoek)

Sifra, 19-11-2012
Welke dieren wonen op de zuidpool? Reactie infoteur, 03-12-2012
Op de zuidpool leven diverse soorten pinguins en robben. In de zee om de zuidpool leven daarnaast tal van dieren, waarover verschillende soorten walvissen.

Isab, 22-04-2008
Ik kan nergens informatie vinden over de ijsvis, bestaat die eigenlijk wel? Reactie infoteur, 23-04-2008
Hallo,

Jazeker, er bestaan verschillende soorten IJsvissen. Kijk bijvoorbeeld eens op Wikipedia, daar vind je wat info over bijvoorbeeld de Chaenodraco wilsoni (IJsvis)

Groetjes, Funkyfish

Funkyfish (226 artikelen)
Laatste update: 08-01-2020
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Natuur
Bronnen en referenties: 1
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Schrijf mee!