InfoNu.nl > Dier en Natuur > Biologie > Celdeling: mitose en meiose

Celdeling: mitose en meiose

Nieuwe cellen ontstaan door een delingsproces waarbij uit 1 cel, twee nieuwe cellen ontstaan. Hiervoor dienen twee processen: mitose en meiose. Een cel wordt zeer intensief gebruikt. Een deel van de cellen heeft daardoor een beperkte levensduur en moet voortduren door nieuwe worden vervangen. Voorbeelden hiervan zijn bijvoorbeed de rode bloedcellen. Zij hebben een gemiddelde levensduur van 100 tot 120 dagen. Andere voorbeelden zijn de witte bloedcellen, de huidcellen en de darmwandcellen. Zenuwcellen en spiercellen hebben een zeer lange levensduur. Sterven zij door een of andere oorzaak af, dan vindt er geen vernieuwing plaats.

Mitose of gewone celdeling

De normale celdeling van lichaamscellen wordt mitose genoemd. Dit is een proces waarbij een cel zich door deling splitst in twee genetische identieke delen. Elk deel groeit uit tot een volwaardige cel. Deze nieuwe cellen kunnen zich weer delen, zodat uit 1 cel twee identieke cellen ontstaat. Vervolgens uit deze twee weer vier cellen. Uit die vier weer acht cellen enzovoort.

Mitose stapsgewijs

1 Er is 1 cel met een aantal paren chromosomen.
2 De chromosomen rangschikken zich in paren, de kern verliest zijn wand.
3 De chromosomen verdubbelen zich en delen zich in tweeen. Er vormen zich twee identieke helften.
4 Twee tegenover elkaar gelegen celwanddelen trekken ieder de helft van de chromosomen naar zich toe met behulp van speciale draadjes die naar de chromosomen toelopen.
5 De celwand snoert zich in en vormt de nieuwe identieke cellen. Het celvocht verdeelt zich over de twee helften.
6 De draadjes verdwijnen en er vormt zich een nieuwe wand om de kernen.
7 De chromosomen vormen weer een kluwen met een onduidelijke structuur en er zijn twee cellen ontstaan die elk identiek zijn aan de oorspronkelijke moedercel.

De nieuwe cellen zijn dus volledig identiek aan de oorspronkelijke moedercel. Zo wordt gezorgd dat alle erfelijke informatie bewaard blijft en wordt overgedragen op de nieuwe cellen. Door middel van deze mitosen worden bijna alle lichaamscellen gevormd. Een uitzondering hierop vormen de geslachtscellen, namelijk de zaadcellen en eicellen.

Meiose of geslachtsdeling

De geslachtscellen worden gevormd door een celdeling die we meiose noemen. Een meiose verloopt in principe gelijk aan een mitose, alleen worden de chormosomen niet verdubbeld. Hierdoor ontstaan er geslachtscellen met elk de helft van het aantal chromosomen van de oorspronkelijke cel. Geslachtscellen bevatten dus 1 chromosoom van elk paar. Dit is noodzakelijk omdat bij bevruchting de geslachtscellen samensmelten. De zaadcel en de eicel smelten samen. Tijdens deze samensmelting worden de chormosomen bij elkaar gevoegd. Na de bevruchting heeft een bevruchte eicel evenveel choromosomen van de eicel als van de zaadcel. In het totaal zijn er dan weer evenveel chromosomen als in de ouderdieren. Uit deze cel kan zich door mitose een nieuw dier ontwikkelen.

Doordat splitsing van de chromosomen steeds anders verloopt, ontstaan er bij elke meiose geslachtcellen met verschillende chromosomen en dus verschillende erfelijke eigenschappen. Hierdoor wordt het erfelijk materiaal van de vader en de moeder steeds op een andere manier verdeelt. Er ontstaat zo elke keer een geslachtscel met ander erfelijk materiaal, zodat de nakomelingen van een ouderpaar steeds andere eigenschappen zullen erven. Dit noemen we genetische variatie.
© 2007 - 2018 Cookiehappy, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Mitose en meioseDe mitose verloopt in verschillende fasen. Bij de mitose die hieronder wordt beschreven gaan we uit van een organisme me…
De anatomie & fysiologie van de celMensen hebben wel miljarden cellen in hun lichaam. De Latijnse naam voor cellen is Cyt. De cellen zijn een soort bouwste…
Meiose: de aanmaak van voortplantingscellenMeiose: de aanmaak van voortplantingscellenMeiose is het proces van celdeling, dat leidt tot de aanmaak van geslachtscellen. Dit gebeurt doordat de kern van een ce…
Voortplantingsstelsel; spermatogenese en ejaculatieDe vorming van rijpe zaadcellen (spermatozoën) vindt plaats in de testes (teelballen). Sperma bestaat echter maar voor e…
Wat is DNA en wat zijn chromosomen?Wat is DNA en wat zijn chromosomen?De informatie van genen wordt keer op keer van cel naar dochter gekopieerd. In een mensenleven gebeurt dit miljoenen ker…

Reageer op het artikel "Celdeling: mitose en meiose"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

A. B. M. Bögemann, 06-10-2017 15:57 #3
Vraag: hoe heet de plek waar de twee DNA-strengen met elkaar verbonden zijn? Hoe ziet die eruit en wat is de samenstelling ervan?

Roos, 14-01-2010 20:13 #2
Dankjewel hier heb ik echt wat aan goed uitgelegd en ik begrijp het nu al veel beter!

Herman, 17-12-2007 20:42 #1
Hallo, voor een profielwerkstuk (school) heb ik informatie nodig over celdeling. Wij hebben enkele deelvragen en een hoofdvraag als jullie informatie of andere verbeter puntjes hebben laat maar van je horen.

Hoe komt het dan sommige cellen ongeremd kunnen delen? (hoofdvraag)

(deelvragen)
Wat is celdeling?

Celdeling, in het begin.

Hoe ontwikkelt een kankercel zich uit een gewone cel?

Zijn er manieren om een ongeremde celdeling tegen te gaan?

Wat zijn?gunstige? omstandigheden voor een bacterie om te groeien en wat heeft dat met ons voedsel te maken?

groetjes

Infoteur: Cookiehappy
Gepubliceerd: 06-04-2007
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Biologie
Reacties: 3
Schrijf mee!