InfoNu.nl > Dier en Natuur > Dieren > De wolf is weer in Nederland, territorium Veluwe

De wolf is weer in Nederland, territorium Veluwe

De wolf is weer in Nederland, territorium Veluwe De wolf is een dier dat voor veel mensen tot de verbeelding spreekt. Het dier komt voor in veel volksvertellingen, in sprookjes en legendes. Deze verhalen hebben geleid tot onbegrip en vooroordelen en doen de reputatie van de wolf geen goed. De uitdrukking "een wolf in schaapskleren" heeft een negatieve lading. Het geeft de indruk dat wolven mensen om het minste of geringste aanvallen. Angst en wanbegrip hebben zich meester gemaakt van boeren die voor hun bestaan afhankelijk zijn van runderen en schapen. Veestapels die door de vraatzuchtige wolf soms worden gedecimeerd nu ze in Nederland terugkeert en dan stuit op deze gemakkelijke prooi. Toegegeven, het is een ergerlijk probleem en dat is een paar eeuwen geleden reden geweest om intensief op de wolf te jagen en deze uit te roeien. Met betrekking tot een uitstekend op de jacht aangepaste wolf is het dwaas te denken dat deze opportunist de op een presenteerblaadje aangeboden schapen en runderen met rust zou laten.

Huilen

Het enge gehuil van de wolf dat over vele kilometers te horen is jaagt veel mensen de schrik op het lijf. Terwijl dit huilen eigenlijk is bedoeld om over grote afstand met elkaar te kunnen communiceren. En dat niet alleen, het blijkt uit onderzoek dat het ook een manier is om geluk te uiten of om zijn territorium aan te geven, dat zegt de bioloog Paul C. Paquet, die uitgebreid onderzoek naar wolven heeft gedaan. De wolf is een vleesetend dier dat veel wegheeft van een grote Duitse herdershond, maar dan met langere en grover gebouwde poten. Ook hebben ze een bredere kop en sterkere kaken dan de Duitse herder. Met zijn sterke tanden scheurt hij het vlees los, om het zonder te kauwen door te slikken.

Nu de wolf zijn rentree heeft gemaakt in Nederland gaan we ons afvragen of we daar bang voor moeten zijn. Of moeten we de wolf misschien anders gaan bezien?

Wolven als sociale dieren

Wetenschappers en biologen in het algemeen hebben een andere mening over de wolf dan het gros van de mensen. Zij weten dat de wolf eigenlijk een uiterst schuw dier is dat mensen zo veel mogelijk uit de weg gaat. Wolven individueel zijn zelfs bang voor de mens, maar als groep kunnen ze wel tot de aanval overgaan. Daarom zijn wolven ondanks hun imposante en woeste uiterlijk geen direct gevaar voor de mens.

Wolven jagen hoofdzakelijk in troepen en geven er blijk van dat ze heel sociaal naar elkaar zijn. Zelfs oudere, kreupele wolven die niet meer op jacht kunnen gaan worden door de rest van de roedel in leven gehouden met gebracht voedsel, ondanks dat de oude wolf geen nuttig bestaan meer heeft. De andere wolven hechten waarde aan zijn leven en zullen hem daarom in leven houden.

Door de mens uitgeroeid maar ook beschermd

In de vroege Middeleeuwen kwamen wolven veel in Europa voor, ook in Nederland. In de toen nog uitgestrekte beboste gebieden hadden de dieren vrij spel en konden ze ongestoord leven. Maar gaandeweg zagen Nederlanders de wolf steeds meer als een bedreiging en werden de dieren vervolgd. Vooral in de 18e en 19e eeuw werd er intensief op ze gejaagd. In 1897 werd er in Noord-Brabant voor het laatst een wolf gezien, hoewel deze laatste waarneming ter discussie staat. Mogelijk dat de wolf tientallen jaren eerder in Nederland al is uitgeroeid. Ook in andere West-Europese landen moest de wolf het veld ruimen. Alleen diep in Oost-Europa en in de bergen van Italië en Spanje en in Scandinavië werd de wolf nog gesignaleerd.

Het is apart dat mensen hun tranen pas de vrije loop laten met betrekking tot de laatste exemplaren van een diersoort, wanneer dit dier vrijwel geheel is uitgestorven. Blijkbaar wordt dan pas beseft dat wanneer iets er niet meer is, het ook niet meer zal terugkomen. Daarom werd in 1982 de conventie van Bern door alle Europese landen ondertekend waarin werd vastgelegd dat veel bedreigde diersoorten, waaronder de wolf, moesten worden beschermd. De natuur moest weer de vrije hand krijgen.

Waarnemingen van de wolf in Nederland

Het duurde ruim 100 jaar voordat de eerste wolf weer in de buurt kwam van de Nederlandse staatsgrens met Duitsland. In relatief korte tijd kwamen er verschillende meldingen binnen van mensen die de wolf hadden waargenomen. Op volgorde van waarnemingen:

2011

Op 27 augustus 2011 is er in Duiven mogelijk een lid van de Franse-Italiaanse populatie gesignaleerd. Op een foto die was genomen was er inderdaad een wolfachtig dier te zien maar er kon, door de slechte kwaliteit van de foto, niet met zekerheid worden vastgesteld dat het om een wolf ging.

2013

Op 4 juli 2013 werd er in Luttelgeest een doodgereden wolf gevonden. Men dacht dat dit de eerste wolf was die na lange tijd Nederland had aangedaan, maar achteraf bleek dat dit exemplaar in Oost-Europa was doodgeschoten en in Nederland was neergelegd.

2015

De eerste wolf waarvan met zekerheid kan worden vastgesteld dat deze Nederland bezocht heeft, is een exemplaar dat vanuit Niedersachsen Nederland binnenliep en die door Groningen en Drenthe heeft gezworven om uiteindelijk ook weer terug te keren naar Duitsland.

2017/2018

Een vrouwtje met een halsband met zender heeft begin 2018 een reis gemaakt door de oostelijke provincies van Nederland richting België. De wolvin was afkomstig uit Duitsland en had zich waarschijnlijk in België gevestigd.

Sinds die tijd kwamen er veel meer meldingen van wolven die aan het onderzoeken waren of ze zich ergens konden vestigen, om vervolgens een territorium af te bakenen. In augustus 2018 werd er op de Veluwe wolvenpoep gevonden. Het samenwerkingsverband Wolven in Nederland trok de conclusie dat twee territoriale wolven, een mannetje en vrouwtje, zich mogelijk zouden gaan vestigen op de Veluwe. In Nederland is de Veluwe de meest geschikte plek voor een wolvenroedel om zich te vestigen. Maar wolven kunnen flinke afstanden afleggen en kunnen misschien de voorkeur hebben zich te vestigen in een ander gebied. In ieder geval heeft het samenwerkingsverband Wolven in Nederland in 2018 de banden aangehaald met het Wereld Natuur Fonds en de Koninklijke Jagersvereniging. Het gezamenlijke doel is probleemloos samenleven met wolven.

januari 2019, officiële vestiging van één wolf

In januari 2019 werd bekend gemaakt dat één van de twee wolven die zich op de Veluwe bevinden, inmiddels een half jaar in Nederland is. Deskundigen zeggen dan, gelet op het halfjaarcriterium, dat deze wolf zich officieel gevestigd heeft. Verdere onderzoeken gaan dit in de toekomst nog eens extra bevestigen door bestudering van DNA-materiaal.

Binnen territorium wolvenjongen gespot in 2019

In juni 2019 zijn er op de Veluwe drie jonge wolven gespot. Dit is bevestigd door deskundigen. Het is voor het eerst in 200 jaar dat er in Nederland in het wild wolven zijn geboren. Er is zelfs gesproken van vijf welpen. De waarneming is te danken aan de opmerkzaamheid van terreinbeheerders op de Veluwe. Het publiek is opgeroepen om de rust van de wolven niet te verstoren en niet op zoek te gaan naar de welpen.

Zijn wolven een bedreiging wanneer ze zich vestigen op de Veluwe?

De vraag rijst of boeren zich zorgen moeten gaan maken nu de wolf door de bosgebieden struint. In hoeverre zijn hun schapen veilig, en moeten deze dieren dan elke dag naar een afgebakend terrein geleid worden waar de wolf geen toegang tot heeft? Volgens ecoloog Mark Zekhuis van Landschap Overijssel zal een wolf, wanneer hij eenmaal zijn territorium heeft afgebakend, vooral zijn aandacht vestigen op zijn natuurlijke prooien zoals reeën. In Oost-Europa leven schapenboeren al jaren in harmonie met de wolf. Het is vooral een kwestie van aanpassing. Glenn Lelieveld, ecoloog en nationaal coördinator van het Wolvenmeldpunt, verklaart dat de wolf niet meer weggaat, maar dat er meer roedels bij zullen komen. Maar omdat wolven nogal territoriaal zijn, zal de populatie nooit te groot worden. Volgens hem is er ruimte voor 40 roedels, oftewel ongeveer 300 wolven.

In januari 2019 is het 'Wolvenplan' opgesteld, een draaiboek dat belanghebbenden zoals hobbyboeren en schapenboeren moet voorbereiden op de vestiging van de wolf. Tot aan 2022 krijgen zij schade die door de wolf is veroorzaakt nog vergoed. Wel wordt aangeraden om voorzorgsmaatregelen te nemen om de schade te beperken.

Over het algemeen zal de natuur weer snel in evenwicht komen na de komst van de wolf. Zou het niet mooi zijn als er een ecosysteem kan worden gecreëerd waar de wolf vrij spel kan hebben en waar de mens leert samen te leven met dit prachtige dier?
© 2018 - 2019 Writeright, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
De mysterieuze levenswijze van de wolfDe mysterieuze levenswijze van de wolfDe wolf, de meeste kennen hem wel. Maar niet iedereen weet hoe hij leeft, jaagt of zich verspreidt. Onder de mensen is e…
De wolf keert terug in EuropaDe wolf rukt in 2010 weer op in de richting van Nederland. De beschermde diersoort komt langzaam terug in de omgeving wa…
Wolven in EuropaEen wolf is een roofdier, veel mensen zijn bang van wolven, maar een wolf valt zelden een mens aan. Vroeger leefden er i…
Leven er wolven in Nederland?Leven er wolven in Nederland?We kennen hem allemaal: de wolf. Ooit leefden ze hier, in ons land. Waarschijnlijk ken je ze van de dierentuin, sprookje…
De Wolf (Canus Lupus)De Wolf (Canus Lupus)Wolfen worden vaak verkeerd begrepen en zijn daardoor bedreigde diersoorten. Boeren vinden het rovers, andere mensen zie…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Steffiheufelder, Pixabay
  • https://wol.jw.org/nl/wol/d/r18/lp-o/101994650?q=wolven&p=par, pagina bezocht op 25-08-2018
  • www.projectcoyote.org, pagina bezocht op 26-09-2018
  • www.wolveninnederland.nl, pagina bezocht op 26-09-2018
  • www.dvhn.nl, pagina bezocht op 26-09-2018
  • https://www.trouw.nl/groen/de-wolf-is-in-nederland-wat-kunnen-we-ervan-verwachten-~a12c9589/, pagina bezocht op 28-01-2019
  • https://www.wolveninnederland.nl/nieuws/filmbeelden-bevestigen-het-er-zijn-jonge-wolven-op-de-veluwe

Reageer op het artikel "De wolf is weer in Nederland, territorium Veluwe"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Wil, 20-06-2019 08:59 #1
Het klinkt allemaal bijna te mooi om waar te zijn. Ik gun ieder mens en ieder dier zijn of haar levensruimte. En als er nu al grote aantallen wilde dieren moeten worden afgeschoten wegens het gebrek aan ruimte en voedsel, lijkt het me in de iets verdere toekomst onvermijdelijk dat er ook weer jacht gemaakt gaat worden op de wolf. De omstandigheden nu zijn zeer gunstig. Er is volop voedsel. Dat betekent toch dat de aantallen ook sneller zullen toenemen? Wanneer ik de Veluwe bezoek heb ik nooit het idee dat daar sprake is van ongerepte natuur. De druk van het toerisme is groot. Er gebeuren veel aanrijdingen met overstekend wild. Nederland is een groot web van snelwegen en secundaire wegen. Overal krioelt het van de mensen. Vroeg of laat moeten we misschien vaststellen dat ons land onvoldoende ruimte biedt voor echt wild. Ik zou de wolven in Nederland diervriendelijk vangen en elders herplaatsen waar ze een echte toekomst hebben. Geen schijntoekomst. Reactie infoteur, 20-06-2019
Beste Wil,
De tijd zal het leren. U heeft een punt als het gaat om (de huidige) leefruimte voor wilde dieren. In de Middeleeuwen kende Nederland uitgestrekte bossen én had ons land hooguit enkele honderdduizenden inwoners. Voor wild was ruimte. Ik hoop dat de wolf zal 'aanvoelen' dat er geen ruimte is voor vele roedels, maar zichzelf in aantal beperkt houdt.

Infoteur: Writeright
Laatste update: 20-06-2019
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Dieren
Bronnen en referenties: 7
Reacties: 1
Schrijf mee!