Varkensras: Bonte Bentheimer - een Duits/Nederlands varken

Varkensras: Bonte Bentheimer - een Duits/Nederlands varken De Bonte Bentheimer is een zeldzaam gevlekt varkensras dat zijn oorsprong kent rond de Duits-Nederlandse grens. Het ras is na de Tweede Wereldoorlog in verval geraakt en werd ernstig met uitsterven bedreigd, maar een enthousiaste fokker heeft het ras van de ondergang gered. Naar schatting lopen er in 2020 zo’n 80 Bonte Bentheimers fokzeugen in Nederland rond. Wat is de geschiedenis van de Bonte Bentheimer, hoe zien de dieren eruit en welke karaktereigenschappen passen het beste bij deze prachtige varkens?

Inhoud


Andere benamingen

De Bonte Bentheimer is ook bekend onder de volgende namen:
  • Bentheimer
  • Bentheimer landvarken
  • Bentheimer varken
  • Bonte Bentheimer landvarken
  • Bonte Bentheimer varken
  • Echte Bonte Bentheimer
  • Nederlandse Bonte Bentheimer
  • Nederlandse Bonte Bentheimer landvarken

Land van herkomst

De Bonte Bentheimer komt oorspronkelijk uit Duitsland en Nederland, namelijk rond het grensgebied van Bad Bentheim (DE) en Twente (NL).

Geschiedenis van de bonte bentheimer

De Bonte Bentheimer is rond het jaar 1850 ontstaan uit kruisingen tussen Duitse landvarkens en Engelse beren (mannelijke varkens). De varkens waren zeer geliefd en werden vooral gehouden doordat ze bekend stonden om hun hoge vruchtbaarheid, een vriendelijk karakter en de zeugen bezaten over goede moedereigenschappen. Het vlees stond ook bekend als perfect, met een hoge vetmarmering door het vlees heen. Ook het prachtige vlekkenpatroon maakte dit tot een populair varkensras.

Nederland of Duitsland als thuishaven van de bonte bentheimer?

Dit varkensras is ontstaan uit kruisingen tussen het Duitse landvarken en Berkshire en Cornwallvarkens uit Engeland. Het ras is ontstaan op het grensgebied van Duitsland en Nederland, bij Bentheim (DE) en Twente (NL). Hoewel het oorspronkelijk gezien een Duits varkensras is, werd het in de beginperiode ook veelvuldig in Twente gehouden en gefokt. Vandaar dat de Bonte Bentheimer ook Nederland als thuisbasis mag noemen.

Hoogtijdagen

De jaren 50 van de 20e eeuw waren de hoogtijdagen van de Bonte Bentheimer. De Tweede Wereldoorlog was net afgelopen en de vraag naar goed, goedkoop varkensvlees was erg hoog, en daarbij moesten de varkens ook een vriendelijk karakter hebben doordat ze veelal door de vrouwen verzorgd werden. Ook het gegeven dat de Bonte Bentheimer goedkoop in onderhoud en goed vruchtbaar was, waren positieve eigenschappen die in die periode zeer gewenst waren.

Een varken dat met uitsterven bedreigd wordt

Doordat de economie in de jaren daarna erg veranderde, veranderde ook de vraag van de consument. In plaats van het vette, gemarmerde varkensvlees van de Bonte Bentheimer, wilde men liever varkensvlees zien dat minder vet bevatte. De Bonte Bentheimer kon niet aan deze vraag voldoen, en andere varkensrassen met vetarmer vlees namen zijn plaats in: de Bonte Bentheimer raakte steeds meer aan lagerwal en resulteerde erin dat het ras met uitsterven werd bedreigd. In de jaren 90 waren er in Duitsland naar schatting nog maar 100 Bonte Bentheimers die gebruikt konden worden als fokdier. Dit varkensras heeft zijn bestaan te danken aan de heer Schulte-Bernd, een boer die als enige hardnekkig bleef fokken met dit schitterende varkensras. En met succes. Anno 2020 zijn er in Duitsland tussen de 400 en 600 geregistreerde Bonte Bentheimers, en in Nederland telt het stamboek ongeveer 250 Bonte Bentheimers. Deze aantallen zijn nog steeds zeer laag, en er bestaat altijd nog een realistisch gevaar dat de Bonte Bentheimer zal uitsterven. Toch wordt er langzaamaan een steeds grotere groep mensen zich bewust van de goede eigenschappen van de Bonte Bentheimer, en besluiten steeds meer hobbyboeren meerdere Bentheimers aan te schaffen.

De Bonte Bentheimer anno 2020

Anno 2020 wordt de Bonte Bentheimer vooral ingezet door hobbyboeren, kinderboerderijen, zorgboerderijen en educatieve centra. Dit is op zich niet zo gek: Bonte Bentheimers zijn erg vriendelijk en tonen zeer zelden agressie naar mensen toe. Varkens die zich wel agressief gedragen, worden zelfs uitgesloten van de fok.

Uiterlijke kenmerken

Als je naar de Bonte Bentheimer kijkt, zie je een middelgroot landvarken met loboren (dit zijn oren die langs het hoofd naar beneden hangen) en een lange snuit. De dieren zijn middelgroot. De huid is zachtroze tot grijs van kleur, met verspreid over het lichaam onregelmatige, zwarte vlekken. Beren (mannelijke varkens) worden gemiddeld 250 kilo en bereiken een schofthoogte van 75 centimeter. Zeugen, de vrouwelijke varkens, zijn met 180 kilo wat lichter en hebben een schofthoogte van zo’n 70 centimeter. De dieren hebben een hoge levensverwachting en kunnen zo’n 19 jaar oud worden. Zeugen hebben goede moedereigenschappen en de vruchtbaarheid is erg hoog. Zowel zeugen als beren moeten minimaal 12 tepels hebben.

De kwaliteit van Bentheimer-vlees

De Bonte Bentheimer komt het best tot zijn recht als hij sober en extensief gehouden wordt. Een langzame groei en veel structuurrijk voedsel zorgt ervoor dat het vlees goed gemarmerd wordt, het vlees van een zeer goede kwaliteit is en de smaak ervan optimaal. Om het beste vlees van de Bonte Bentheimer te krijgen, kan men hem beter over een langere periode soberder voeren, dan in een kortere periode vetmesten waarbij het dier zich overeet.

Het ras staat bekend om de weinige gezondheidsproblemen. Ook worden er bij de dracht en bevalling nauwelijks problemen waargenomen.

Karakter

De Bonte Bentheimers zijn erg vriendelijke dieren, zelfs ongecastreerde beren zijn vriendelijk naar de mens toe, alhoewel die altijd opdringeriger zijn dan zeugen of gecastreerde beren. Het zijn erg rustige dieren die ervan houden om te wroeten en te scharrelen.

Gebruiksdoel

Bonte Bentheimers worden vooral als huisdier gehouden, op de kinderboerderij, op zorgboerderijen en educatieve centra. Ook hobbyboeren beginnen steeds vaker Bonte Bentheimers te houden door hun vriendelijke karakter en leuke uiterlijk.
Naast het feit dat de Bonte Bentheimer als ‘huisdier’ gehouden wordt, wordt het dier ook op wat grotere schaal gehouden en gefokt voor de kwaliteit van het vlees.

Bijzonderheden van dit varkensras

Het vlees van de Bonte Bentheimer is erg gemarmerd en behoort tot de top onder het varkensvlees. In dat opzicht is het vlees te vergelijken met het rundvlees van de Wagyu-runderen. Het intramusculaire vetgehalte van het vlees is erg hoog.

Lees verder

© 2017 - 2020 Infodebster, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Spaarvarkens als spaarpottenSpaarvarkens als spaarpottenVeel spaarpotten hebben de vorm van en varken. Leuk natuurlijk zo’n varkentje, maar waarom hebben spaarpotten vaak die v…
Bonte kraai, Corvus cornixBonte kraai, Corvus cornixDe bonte kraai, Corvus cornix, is zeer nauw verwant aan de zwarte kraai. Ze worden soms ook gezien als ondersoort van de…
Varken als huisdierVarken als huisdierVarkens zijn intelligente en lieve, aanhankelijke dieren die je heel goed het één en ander kunt leren. Daarom kunnen het…
Geitenras: Nederlandse bonte geitGeitenras: Nederlandse bonte geitDe Nederlandse bonte geit is een van oorsprong Nederlandse melkgeit die helaas met uitsterven wordt bedreigd. De dieren…

Varkensras: Europees landrasVarkensras: Europees landrasHet Europees landras is in feite geen speciaal varkensras, maar omvat diverse landrassen uit geheel Europa. Zo is er ond…
Kosten eigen paard: aanschaf en maandelijkse kostenKosten eigen paard: aanschaf en maandelijkse kostenHet is de droom van velen, een eigen paard! Maar wat kost dat nu? Afgezien van onverwachte (medische) kosten, maken we d…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Ktine01, Pixabay
  • http://www.bontebentheimer.nl/
  • http://www.bontebentheimer.nl/informatie.aspx?informatie=Het_Bonte_Bentheimer_landvarken
  • http://www.bontebentheimer.nl/informatie.aspx?informatie=Richtlijnen
  • http://szh.nl/varkens/bonte-bentheimer-landvarken/
  • http://scharrelvarken.info/
  • http://www.regiovlees.nl/hoeve-de-bonte-bentheimer/
  • https://www.levendehave.nl/dierenwikis/varkens/bonte-bentheimer-varken
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Bonte_Bentheimer
  • http://www.biologischeslagerij.nl/bonte-bentheimer-varken/
  • http://www.natuurlijkerleven.nl/natuurlijk-dierenhouden/natuurlijker-varkens-houden/bonte-bentheimer-varken
  • http://www.zelfplukgroentetuin.nl/bonte-bentheimer/
  • http://www.hoevehetrondgors.nl/index.php/de-boerderij/dieren/varkens/bonte-bentheimers
  • https://www.ouwendorperhoeve.nl/Bentheimers.html
  • https://www.hetwoldervarken.nl/bonte-bentheimer/
  • http://mak-blokweer.nl/kijkboerderij/zeldzame-huisdierrassen/

Reageer op het artikel "Varkensras: Bonte Bentheimer - een Duits/Nederlands varken"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Infodebster
Laatste update: 17-06-2020
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Dieren
Bronnen en referenties: 16
Schrijf mee!