InfoNu.nl > Dier en Natuur > Dieren > Kippenras: Doornikse kriel

Kippenras: Doornikse kriel

Kippenras: Doornikse kriel De Doornikse kriel is een schattig klein kippenras uit België (regio Doornik). Ze staan bekend om hun broedsheid en het uitbroeden van eieren van andere rassen die weinig tot niet broeds worden. Ondanks hun prachtige uiterlijk worden ze vrij weinig waargenomen, ook in België zelf is de Doornikse kriel redelijk zeldzaam. Vroeger werden deze krielen wel op binnenvaartschepen gehouden die over rivier de Schelde voeren, vandaar ook dat de Doornikse kriel ook liefkozend 'schipperskipje' wordt genoemd.

Inhoud


Andere benamingen

De Doornikse kriel staat ook bekend onder de volgende namen:
  • Bléharies
  • Brutaaltje
  • Doorniks krieltje
  • Doornikse duizendkleurige
  • Doornikse krielkip
  • Kip van Bléharies
  • Mille fleurs du Tournaisis
  • Naine du Tournaisis
  • Schipperskip
  • Schipperskipje
  • Tiquetée

Land van herkomst

De Doornikse kriel komt oorspronkelijk uit België, en dan met name uit de regio rond de Belgische stad Doornik.

Geschiedenis

In de Frans-Belgische regio waar rivier de Schelde België binnenkomt, werden al eeuwenlang krielkippen gehouden. Aan het einde van de negentiende eeuw resulteerde dit erin dat er een streekgebonden kippenras ontstond, dat de naam Mille fleurs du Tournaisis kreeg. Naast de naam Mille fleurs du Tournaisis stond dit kippenras ook bekend onder de naam Naine du Tournaisis. Een andere naam waar deze prachtige kriel ook onder bekend staat, is Bléharies, naar de streek waar hij veelvuldig gefokt en gehouden werd. In het Nederlands wordt deze krielkip Doornikse kriel, schipperskip, Doornikse duizendkleurige of Doorniks krieltje genoemd. De naam schipperskipje heeft de Doornikse kriel te danken aan het feit dat hij vaak door schippers op hun schepen werd meegenomen, door het erg rustige karakter en het feit dat hij prima kon overleven op de schepen.

Er is weinig tot niets bekend over het ontstaan van de Doornikse kriel. Hoogstwaarschijnlijk is de Mantes één van de voorouders van het schipperskipje, omdat de Mantes in dezelfde regio’s gehouden en gefokt werd.

In 1923 werd de eerste Doornikse kriel geregistreerd door R. du Manoir. Deze persoon meldde dat hij in 1883 al bekend was met het ras, en dat hij de dieren kende onder de naam Tiquetée.

Voordat de Eerste Wereldoorlog begon, waren een aantal fokkers en rasverenigingen bezig de raskenmerken vast te leggen van de Doornikse kriel. Helaas vonden veel Doornikse krielen de dood tijdens deze oorlog. Een aantal jaren na de Tweede Wereldoorlog begonnen een aantal serieuze fokkers aan de wederopbouw van het ras. Hiervoor werden Doornikse krielen gebruikt die de oorlogen hadden overleefd, en bovendien werden er Oud-Engelse vechtkrielen in de patrijs-bonte kleur gebruikt om meer genetische variatie in het ras te krijgen en inteelt te voorkomen.

Uiterlijke kenmerken

Ondanks hun kleine formaat zijn Doornikse krielen sterke en pittige kippen. Ze hebben krachtige en brede schouders. Ze behoren tot het landhoentype. De haantjes hebben een gewicht van ongeveer 800 gram, en hennetjes wegen ongeveer 700 gram. Doornikse krielen hebben een enkele kam die in verhouding tot de kop vrij klein is. De oorlellen zijn rood, de ogen oranjerood van kleur en de poten zijn vleeskleurig.

De staart van de Doornikse kriel wordt vrij hoog en redelijk gespreid gedragen. gedragen en de vleugels worden juist wat laag gedragen. De vleugels worden daarbij iets schuin omlaag gericht, maar het wordt als een rasfout gezien als de vleugels afhangen. De haan heeft lange, goed gebogen hoofdsikkels in de staart.

Foto van Doornikse haan met een aantal hennetjes / Bron: Jan SchaaremanFoto van Doornikse haan met een aantal hennetjes / Bron: Jan Schaareman

Kleuren

De Doornikse kriel komt maar in één kleurslag voor, namelijk driekleurig bont. De kuikens zijn geelachtig van kleur en verschillen nauwelijks van elkaar. Pas wanneer de kuikentjes wat groter zijn, is er onderscheid te maken tussen hennetjes en haantjes. De tekening van een Doornikse kriel hoort volgens de rasbeschrijving onregelmatig te zijn, waardoor alle dieren er verschillend uit zien. Een scherpe begrenzing van de kleuren wordt dan ook gezien als een grove rasfout.

De bonte driekleur bestaat uit een grondkleur van kastanjebruin, met daarop zwarte en witte veerdelen. In sommige stammen van de Doornikse kriel wordt ook pepering waargenomen op de grondkleur.

Karakter

Schipperskipjes zijn actief en kunnen redelijk vliegen. Wanneer ze daar de kans toe krijgen, slapen ze liever in een boom dan in hun binnenhok. Toch kunnen Doornikse krielen ook goed in een afgesloten hok of ren gehouden worden. Ze zijn temperamentvol en gehard. Ze zijn niet snel tam te krijgen, maar wanneer de vaste verzorger rustig is, kunnen de Doornikse krielen wel zo tam worden dat ze uit de hand van de verzorger eten.

Doornikse kriel-hen met kuikens / Bron: Jan SchaaremanDoornikse kriel-hen met kuikens / Bron: Jan Schaareman

Broedsheid en eieren

De Doornikse kriel is een goede legkip en legt zo’n 170 tot 180 eitjes per jaar, met een gewicht van ongeveer 38 gram per ei. De eikleur is wit. Doornikse krielen kunnen goed broeds worden en worden dan ook regelmatig ingezet om eieren van andere kippenrassen, fazanten en patrijzen uit te broeden. Ook als moederkloek doen de hennetjes van de Doornikse kriel het goed.

Gebruiksmogelijkheden

De Doornikse kriel wordt tot de sierrassen gerekend, maar kan ook prima functioneren als legkip.

Overige informatie

Doordat Doornikse krielen ondanks hun actieve karakter ook redelijk rustig kunnen zijn, werden ze vaak op de binnenvaartschepen meegenomen. Daardoor heeft de Doornikse kriel ook de bijnaam schipperskipje gekregen.

Lees verder

© 2017 Infodebster, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Krielkippen - de 'echte' krielenIn werkelijk heid zijn er maar 3 soorten krielkippen; kippen waar geen grotere vorm van bestaat.De overige 'krielen' die…
Kippenrassen: de Chabo krielKippenrassen: de Chabo krielDe Chabo is een uniek en stijlvol kipje dat ogenschijnlijk over de grond schuifelt. Dit is niet zo maar de laaghangende…
De Brahma KrielDe Brahma KrielDe oorsprong van de Brahma (vernoemd naar de rivier de Brahmaputra) is Aziatisch maar hij is in Noord Amerika ontstaan d…
4 kippenrassen: wat meer infoIn het kort een beetje uitleg over 4 veelkomende kippenrassen, namelijk de Antwerpse baardkriel, De Cochin, de Wyandotte…
Het Welsumer hoenderrasDe Welsumer is een zeldzaam Nederlands kippenras uit het dorpje Welsum. Deze kip is vooral geliefd bij hobbyfokkers, maa…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Jan Schaareman,
  • http://www.aviculture-europe.nl/nummers/13N06A11.pdf
  • Boek: De kippenencyclopedie. Auteur: Esther Verhoef & Aad Rijs. ISBN: 9789036628037
  • https://www.dierenhandelhoogendoorn.nl/kippen-etc/kippen/doornikse-kriel.html#.WK3l5zs1_IU
  • https://home.kpn.nl/gjm.schaareman/Doornikse%20krielen.htm
  • http://www.zobk.nl/clubrassen/doornikse-kriel.html
  • http://home.kpn.nl/gjm.schaareman/index.htm (Jan Schaareman, de persoon waarvan ik toestemming heb gekregen om de foto's in dit artikel te gebruiken)
  • Afbeelding bron 1: Jan Schaareman (http://home.kpn.nl/gjm.schaareman/index.htm)
  • Afbeelding bron 2: Jan Schaareman (http://home.kpn.nl/gjm.schaareman/index.htm)

Reageer op het artikel "Kippenras: Doornikse kriel"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Infodebster
Laatste update: 27-02-2017
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Dieren
Bronnen en referenties: 9
Schrijf mee!