InfoNu.nl > Dier en Natuur > Dieren > Geitenras: Nederlandse landgeit

Geitenras: Nederlandse landgeit

Geitenras: Nederlandse landgeit De Nederlandse landgeit is één van de zeldzaamste geitenrassen ter wereld, en staat om deze reden ook als zeer zeldzaam huisdierras op de lijst zeldzame Nederlandse huisdierrassen van Stichting Zeldzame Huisdierrassen (SZH). Net na de Tweede Wereldoorlog waren er nog maar 2 Nederlandse landgeiten over, en door inzet van veel fanatieke fokkers en liefhebbers is het tot nu toe gelukt het ras voor uitsterven te behoeden. In 2018 zijn er zo'n 1500 tot 1750 Nederlandse landgeiten. De geit heeft een robuust uiterlijk, een schitterend lange vacht en de bokken staan bekend om hun karakteristieke, kurkertrekker-achtige horens.

Inhoud


Andere benamingen

De landgeit staat ook bekend onder de volgende namen:
  • Drentse landgeit,
  • Nederlandse landgeit
  • Veluwse landgeit
  • Zeeuwse landgeit

Geschiedenis van dit Nederlandse geitenras

De Nederlandse landgeit is diverse eeuwen geleden al ontstaan op diverse plekken in Nederland. Er waren dan ook oorspronkelijk diverse typen landgeiten, waaronder de Drentse, Veluwse en Zeeuwse landgeit. In de loop der jaren, en dan met name vanaf het begin van de Tweede Wereldoorlog, is de Nederlandse landgeit minder populair geworden en zijn de aantallen drastisch omlaag gegaan. Daarom is er door de overkoepelende landgeitenorganisatie besloten alle typen samen te voegen tot één ras: de Nederlandse landgeit. Op deze manier werd de populatie vergroot en heeft het ras meer kans op overleven. Toch is de Nederlandse landgeit ook in de 21e eeuw nog steeds erg zeldzaam te noemen, en het ras is dan ook opgenomen in de lijst met zeldzame huisdierrassen uit Nederland, door de Stichting Zeldzame Huisdierrassen (SZH). De Nederlandse landgeit staat al sinds de oprichting van SZH, in de jaren 70 van de twintigste eeuw, op de lijst zeldzame huisdierrassen.

In veel Europese landen komen van oorsprong langharige geiten voor met een sterke en goede bouw. In elk land verschillen de landgeiten wat van elkaar, en in Nederland is dus – uit diverse Nederlandse variëteiten – de Nederlandse landgeit ontstaan. Op schilderijen uit de 16e eeuw worden al geiten afgebeeld die zeer sterke overeenkomsten vertonen met de landgeit die ook in de eenentwintigste eeuw nog in Nederland nog hebben rondlopen.

Aan het begin van de twintigste eeuw is men gestart om Nederlandse landgeiten te kruisen met Saanengeiten en Toggenburgers, om te pogen de melkgift van de Nederlandse landgeit te verhogen. Dit is wel gelukt, maar de melkproductie is nooit hoog genoeg geworden om functioneel te zijn in de professionele geitenhouderij. Ook is hier nooit naar gestreefd, omdat men dan de karakteristieke kenmerken van de Nederlandse landgeit zou verdwijnen.

Net na de Tweede Wereldoorlog bereikt de Nederlandse landgeit zijn grootste dieptepunt. In 1958 was de situatie zo nijpend, dat er nog maar twee Nederlandse landgeiten waren, een bok en een geit. Om het ras van de ondergang te redden, besloot toenmalig directeur van Diergaarde Blijdorp, dhr. A.C. van Bemmel, om het ras te redden. Hij gebruikte deze twee laatste landgeiten, en enkele andere landgeiten uit naburige landen die qua karakter en uiterlijk de meeste overeenkomsten vertoonden met de Nederlandse landgeit. Dit is in principe met succes geweest, want in 1971 zijn 8 Nederlandse landgeiten (waaronder 4 bokken) naar het Rijksinstituut voor Natuurbeheer in Leersum verhuisd, waar verder werd gefokt met deze dieren. In de loop der jaren kwamen er steeds meer Nederlandse landgeiten, waarna men weer goed kon selecteren op de oorspronkelijke eigenschappen van de Nederlandse landgeit. Ook dit project is succesvol gebleken, want in het jaar 2000 waren er zo’n 1.000 geregistreerde (vrouwelijke) landgeiten. Toch is het nog steeds erg belangrijk om ervoor te zorgen dat de Nederlandse landgeit alsnog niet uitsterft: het ras is namelijk nog steeds zeer zeldzaam. Het ras staat in 2018 daarom ook nog steeds (met reden) op de lijst van zeer zeldzame Nederlandse huisdierrassen, samengesteld door de Stichting Zeldzame Huisdierrassen.

Uiterlijke kenmerken

Als je naar de Nederlandse landgeit kijkt, zie je een geit die duidelijk sober leeft. De bouw is zeer sterk, de vacht kort tot lang en verschilt per geit. De bokken hebben wel altijd een lange vacht, en de vrouwelijke geiten kunnen zowel kortharig als langharig zijn. Kortharige geiten moeten wel een sik hebben en een mooie broek aan de achterhand van langer haar. De langere vacht zorgt er bij de landgeit voor dat ze goed bestand zijn tegen het koudere klimaat en ze zijn dan – mits ze het hele jaar door buiten gehouden worden – in staat om ook ’s winters met vriestemperaturen buiten te staan. Wel met mogelijkheden tot schuilen natuurlijk.

De Nederlandse landgeit is middelgroot van formaat, heeft in verhouding redelijk korte poten en is bovendien stevig gebouwd. De geiten moeten een schofthoogte hebben van minstens 65 centimeter, bokken minstens 75 centimeter. Ze komen voor in alle kleuren en kleurslagen, alleen de bekende Toggenburger-aftekening wordt afgekeurd volgens de rasbeschrijving. Ook het voorkomen van belletjes onder de kin wordt niet toegestaan.

Bokken van de Nederlandse landgeit hebben enorme horens, in de vorm van een uitwaaierende kurkentrekker. De horens lopen vanaf het hoofd naar achter en vervolgens zijdelings gekromd naar de buitenkant en de hoornpunten naar boven gericht. De bokken hebben ook de welbekende bokkenpruik, welke vooral bij jongere bokken goed zichtbaar is. Hoe ouder de bok wordt, hoe minder duidelijk de bokkenpruik aanwezig is. Ook hebben ze een sik, de voorhand dient zwaar behaard te zijn, de vacht is verder over het hele lichaam lang en afhangend.

De geiten hebben ook horens, alhoewel deze minder opvallend zijn dan die van de bok. Bij geiten lopen de horens recht naar achteren. De kop is vrij kort, waarbij de neuslijn plat of iets ingebogen is. Ook de geiten hebben – net als de bok – een sik.

Overige informatie

De Drentse, Nederlandse, Veluwse en Zeeuwse landgeiten zijn ondersoorten of variëteiten van de landgeit. De rassen verschillen tegenwoordig (anno 2018) niet meer van elkaar, maar voordat het ras met uitsterven werd bedreigd, waren er kleine verschillen tussen de variëteiten waarneembaar.

Landgeiten worden tegenwoordig vooral gehouden door kinderboerderijen, kijkboerderijen, hobbyboeren en liefhebbers van het ras. Ook zijn er diverse musea in het bezit van landgeiten en worden ze ingezet als grazer op natuurgebieden.

Stichting Zeldzame Huisdierrassen (SZH)

Stichting Zeldzame Huisdierrassen (SZH) is een Nederlandse stichting welke zich inzet voor het behoud en het redden van de ondergang van diverse zeldzame (huis)dierenrassen van Nederlandse bodem. De SZH heeft in de jaren 70 van de vorige eeuw ook de Nederlandse landgeit op de lijst met zeldzame Nederlandse geitenrassen geplaatst.

De landgeit bij MAK Blokweer

MAK Blokweer is een stichting in Hoorn (NH), en voluit heet de stichting: Milieu- en Activiteitencentrum Kijkboerderij Blokweer. De stichting zet zich in voor het behoud van de Nederlandse natuur en het Nederlandse landschap, en tevens de daarbij behorende zeldzame dierenrassen van Nederlandse bodem. Zo worden er bij MAK Blokweer tussen de 18 en 30 Nederlandse landgeiten gehouden en gefokt. In maart 2018 telt de kudde 17 geiten en 1 (gesteriliseerde) bok. 6 van de geiten hebben in 2018 lammeren gekregen met in totaal 4 bokjes en 6 geitlammeren.

Lees verder

© 2014 - 2019 Infodebster, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
De imposante doch zachtmoedige Nederlandse LandgeitDe Nederlandse Landgeit wordt van oorsprong de melkkoe van de arbeider genoemd. Een sterk en sober oerhollands ras met o…
Geitenras: ToggenburgerGeitenras: ToggenburgerDe toggenburger is een van de meest bekende geitenrassen uit Zwitserland en staat bekend om zijn hoge en kwalitatief goe…
Geitenras: Poitevine geitGeitenras: Poitevine geitWereldwijd bestaan enkele honderden geitenrassen, waaronder de Poitevine geit. De Poitevine geit is een elegante, mooie…
De Nederlandse melkgeitDe Nederlandse melkgeitDe Nederlandse melkgeit is het meest bekende ras in Nederland. Het heeft zijn naam dan ook te danken aan de hoeveelheid…
Geitenras: Zuid-Afrikaanse boergeit of boerbokGeitenras: Zuid-Afrikaanse boergeit of boerbokDe Zuid-Afrikaanse boergeit is een van oorsprong Zuid-Afrikaans geitenras dat voornamelijk is ontwikkeld voor de product…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Eadepoeltegroen, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Boek: Geiten. Auteur: Hans L. Schippers. ISBN: 978-90-8740-004-0
  • http://www.kippenforum.nl/phpBB3/viewtopic.php?f=47&t=35540
  • http://nl.wikipedia.org/wiki/Landgeit
  • http://www.boerderijdieren.nl/geiten/main.htm
  • http://szh.nl/geiten/nederlandse-landgeit/
  • http://www.woonwebsite.nl/idee/huisdieren-dwerggeit/310

Reageer op het artikel "Geitenras: Nederlandse landgeit"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Infodebster
Laatste update: 29-04-2018
Rubriek: Dier en Natuur
Subrubriek: Dieren
Special: Geitenrassen
Bronnen en referenties: 7
Schrijf mee!