Schurft- of graafmijten bij de cavia

U ziet uw cavia erge jeuk hebben, het blijft zich krabben, soms tot bloedens toe. Het arme dier begint ook nog eens kale plekken in de vacht te krijgen en lijkt te vermageren. Ga maar snel naar de dierenarts voor behandeling, want hier kan sprake zijn van een erge schurftmijtbesmetting.

Schurftmijt, ook wel graafmijt (Trixacarus Caviae)

Schurftmijten zijn graafmijten die niet met het blote oog zichtbaar zijn en die voornamelijk leven op zowel de huidoppervlakte als net onder de bovenste huidlaag (Stratum corneum) van de cavia. De vrouwelijke mijten graven tunnelachtige gangen in deze bovenste huidlaag, waarin zij hun eitjes afzetten. Na ongeveer 8 dagen komen de larven uit het ei en komen via de al gegraven gangen naar het huidoppervlak waar het nog zeker 2 tot 3 weken duurt voordat ze volwassen zijn en ze zelf kunnen voortplanten. De mannelijke mijten blijven op de huidoppervlakte met als doel het zoeken van een vrouwtje. De irritatie van de huid van de cavia komt enerzijds door het graven van de mijt en anderzijds door de afgifte van speeksel, die ervoor moet zorgen dat er weinig lymfe- en weefselvocht vrijkomt tijdens het graafproces.

Symptomen

Cavia´s met een schurftmijtbesmetting tonen vrijwel dezelfde symptomen als wanneer er sprake zou zijn van een huidschimmelinfectie. Een besmetting wordt vaak voor het eerst opgemerkt, nadat de mijten zich sterk vermeerdert hebben op een dier. Allereerst zijn er schilferige ontstekingen te zien op de lippen en de neus. Na verloop van enige weken raken ook andere lichaamsdelen aangedaan. De huid is door een laag schilfers en korsten bedekt en is sterk verdikt, geplooid en in veel gevallen donker gepigmenteerd. Tevens is er met de tijd een asymmetrisch haarverlies te zien en de cavia kampt met ernstige jeuk. Deze jeuk en bijkomende onrust is zo ernstig dat de cavia begint te vermageren en kan sterven aan uitputting. Jonge dieren kunnen zelfs aanvallen krijgen die er epileptisch uitzien. In de wonden kunnen schimmels en/of bacteriën gaan nestelen, waardoor er ook nog eens secundaire infecties ontstaan en de toestand nog sneller verslechtert.

Pre dispositionerende factoren

Factoren die ervoor zorgen dat een cavia eerder ontvankelijk raakt voor een schurftmijtbesmetting zijn: stress, slechte voeding, drachtigheid, vitamine C gebrek, vitamine A gebrek, slechte conditie, verhuizing.

Diagnose

Diagnose geschiedt door microscopisch onderzoek van een diep huid afkrabsel. Echter zijn de mijten niet altijd zichtbaar tijdens zo´n onderzoek, wat feitelijk niets wilt zeggen. Ondanks dat er geen mijt zichtbaar is, kan er toch sprake zijn van een schurftmijtbesmetting.

Behandeling

Voor behandeling kunt u het beste naar de dierenarts gaan. De meest bekende middelen voor de behandeling tegen graafmijten bij cavia’s bevatten werkzame stoffen uit de ivermectinegroep (b.v. Ivomectine, Doramectine, Selamectine). Ivomec (ivomectine) en Dectomax (doramectine) zijn verkrijgbaar in zowel een injectievloeistof als speciale pour-on oplossingen, die uitsluitend voor topicale toepassing voor de huid bedoeld zijn. Stronghold (selamectine) is alleen voor gebruik op de huid bedoeld. Deze middelen, waarvan de werkzame stoffen in lever en vetweefsel worden opgeslagen, worden beetje bij beetje aan het lichaam vrijgegeven en doden de mijten via het bloed. Om ook het nageslacht van de mijten te doden, zijn er tot 3 injecties of topicale toepassingen om de 8 – 10 dagen nodig. De dosering is afhankelijk van leeftijd en gewicht van de cavia, waarbij jonge dieren voor het eerst na 3 maanden voor een injectiebehandeling in aanmerking komen. Dragende zeugen kunnen beter niet met deze middelen behandeld worden, ga naar de dierenarts voor overleg over wat u het beste kan doen.

Enige tijd na de behandeling kan er nog sprake zijn van jeuk en dit kan de volgende oorzaken hebben: de geïrriteerde huidzenuwen helen zeer langzaam, bovendien zijn de afgestorven mijten onder de huid voor het lichaam “vreemd eiwit” dat met het vernieuwen van de huid moet uitgroeien.

Preventieve maatregelen

• 8 dagen na behandeling kan het dier in theorie opnieuw besmet worden, wanneer men verzuimt de omgeving, dat wil zeggen de kooi en alle materialen, goed te desinfecteren. Mijten zitten graag in houtspleetjes of ruw hout, daarom is het houden van cavia´s in een kooi met een glad oppervlak of hout met een coating het beste. Bij een schurftmijtbesmetting (en uiteraard tussendoor ter preventie) kan men de kooi en huisjes desinfecteren met bijvoorbeeld bactazol (apotheek).
• Tijdens een behandeling de cavia niet houden op hooi of stro (behalve bij buitenhouding in de winter) omdat de mijten zich daarin kunnen terugtrekken. Natuurlijk mag hooi als voedsel niet ontbreken, daarom kunt u dit het beste in ruiven geven.
• De weerstand moet versterkt worden, daar mijten als eerste op verzwakte dieren gaan zitten. Dat wil zeggen dat de dieren een goede voeding en voldoende vitamine C nodig hebben.