Toedieningsvormen van medicatie bij cavia’s

Net als elk ander dier, kan een cavia ziek worden. U gaat met uw dier naar de dierenarts voor een diagnose en krijgt medicatie mee. Uw dierenarts zal u vertellen en laten zien hoe u de medicatie bij uw cavia moet toedienen. Het gaat dan vaak om medicatie voor topicale of orale toepassing. Maar welke toedieningsvormen van medicatie bestaan er eigenlijk nog meer voor cavia's? En wat houdt het nu precies in?

De verschillende toedieningsvormen van medicatie

Het verstrekken van medicijnen bij cavia’s kan op verschillende manieren, nl:

• Oraal
  
• Rectaal
• Topicaal of lokaal
• Parenteraal

Orale toediening van medicijnen

Orale toediening van medicijnen geschiedt via de bek. Oraal betekent namelijk: de mond betreffend of daartoe betreffend.
Het medicijn wordt via het slijmvlies in het maag-darmkanaal opgenomen in het bloed.

Voordelen van orale toediening:

• Gemakkelijk toe te dienen
• Het is nauwkeurig te doseren
• In sommige gevallen is het mogelijk om grote aantallen dieren tegelijk te behandelen

Nadelen van orale toediening:

• Kan misselijkheid veroorzaken (NB. Voor een cavia extra ongunstig, daar het niet kan overgeven)
• Bij spijsverteringsproblemen is niet zeker of het geneesmiddel voldoende wordt opgenomen
• Antibiotica kunnen de darmflora aantasten en dit gebeurt vrij snel bij de cavia

Verschillende toedieningsvormen van orale diergeneesmiddelen:
Tabletten, pillen, capsules, poeders, vloeistoffen, pasta’s, siropen

Rectale toediening van medicijnen

Bij rectale toediening van medicatie, wordt het geneesmiddel via de anus toegediend, waar het via het slijmvlies van de endeldarm wordt opgenomen in het bloed.
Rectale toediening van medicatie komt zelden voor bij de cavia. De cavia heeft namelijk een peri-anaalzak, waardoor het inbrengen van medicatie bemoeilijkt wordt. De medicatie komt niet op de plaats waar het zou moeten komen, namelijk in de peri-anaalzak in plaats van in de endeldarm.

Topicale toediening van medicijnen

Onder het topicaal toedienen van medicijnen verstaan we het rechtstreeks op de huid en/of slijmvliezen aanbrengen van een geneesmiddel. Deze middelen zijn ter plaatse werkzaam en worden niet snel in het bloed opgenomen.
De plaatsen waar topicale middelen worden ingezet, zijn onder andere de huid, ogen, oren en tepels.

Opname van topicale medicatie is afhankelijk van:

• De dikte van de huid
• Eigenschappen van het geneesmiddel
• De mate van hydratie van de huid
• Keratolytica (middelen die de opperhuid losmaken of losweken)
• De temperatuur en vochtigheid van de omgeving
• Of het dier samen met soortgenoten leeft

Voordelen van topicale toediening:

• Gemakkelijk aan te brengen
• Plaatselijke werking, waardoor er minder kans is op bijwerkingen (vlakbij de aangedane plek of elders in het lichaam)

Nadelen van topicale toediening:

• De middelen hebben vaak een korte werkingsduur
• Kan door het dier of groepsgenoten opgelikt worden, waardoor het in het maag-darmkanaal komt
• Is lastig nauwkeurig te doseren

Verschillende vormen diergeneesmiddelen voor topicale toepassing:
Zalf, crème, gel, suspensie, vloeistof en spray

Parenterale toediening van medicijnen

Parenterale toediening houdt in dat de medicatie toegediend wordt langs een andere weg dan het maag-darmkanaal door middel van injecties.

Verschillende soorten injecties:

• Subcutaan
  
• Intradermaal
• Intramusculair
• Intraveneus
• Intraperitoneaal

Subcutane injectie

Subcutaan betekent letterlijk onder de huid en wordt afgekort als sc. Een subcutane injectie is dus een injectie onder de huid.
Bij de cavia komt deze toedieningsvorm van medicatie vrij vaak voor. De cavia is afhankelijk van een goede darmflora en deze vorm gaat buiten het maag-darmkanaal om, zodat het niet belast wordt en omdat deze toedieningsvorm de minste stress geeft. Mits het goed wordt toegepast.
Een goede plek om subcutaan te injecteren is de huid in de nek en in de flanken.

Intradermale injectie

Intradermaal betekent letterlijk in de huid en wordt afgekort als id. Een intradermale injectie is een injectie tussen de huidlagen.

Intramusculaire injectie

Intramusculair betekent letterlijk in de spieren en wordt afgekort als im. Deze injectie wordt in de spieren gegeven, waar het zeer snel opgenomen wordt.
Bij de cavia wordt de intramusculaire injectie in het dijbeen of in de rugspier gegeven. Bij een intramusculaire injectie in de dijbeen mag er niet meer dan 0,3 - 0,5 ml medicatie worden ingespoten, vanwege de geringe bespiering op die plaats.

Intraveneuze injectie

Intraveneus betekent letterlijk in een ader en wordt afgekort als iv.
Deze vorm wordt niet heel vaak toegepast bij de cavia.

Intraperitoneale injectie

Intraperitoneaal betekent letterlijk in de buikholte en wordt afgekort als ip.
Na het scheren en desinfecteren van de huid, wordt er een naald para mediaan 2 cm craniaal van het schaambeen in de buikholte gestoken. Maar ondanks alle voorzorgsmaatregelen gaat het 30% van de gevallen mis en wordt er in de blaas of darmen geinjecteerd.

Minder gangbare injectieplaatsen zijn:

• Intra cardiaal (= in het hart)
• Intra arterieel (= in een slagader)
• Intra thoracaal (= in de borstholte)
• Epiduraal (= in de ruimte rond het ruggenmerg)