Reptielen: Esculaapslang

De Esculaapslang was in het jaar 239 (voor Christus) al bekend. In dit artikel leest u meer over deze legende over de esculaap, en alle andere weetjes en feiten over de esculaapslang.

Romeinse legende

Volgens een Romeinse legende werd er tijdens de pest-epidemie in het jaar 239 vóór Christus een gezandschap naar de stad Epidaurus gezonden om de hulp van de god Aesculapius in te roepen. Dit was het advies geweest dat in de Sibyllijnse Boeken stond. Het gezantschap keerde per schip terug naar Rome en bracht de slang mee die in de tempel van Aesculapius verbleef, bij het beeld van de god.

De slang werd overgebracht naar het eiland in de Tiber (een marmeren scheepje, in het San Bartolomeopark, herinnert hier nog aan). Uit die tijd dateert de verering van de god Aesculapius te Rome. Men ziet de slang altijd gedraaid om de stok van de god afgebeeld. Later werd hij het symbool voor de eed van Hippocrates en het embleem van de medische wetenschap.

Colubriden

Biologen hebben eeuwen later uitgemaakt, dat deze legendarische slang tot de Colubriden behoord moet hebben. Men beschikt echter over geen enkel bewijs van deze theorie, dus dit verhaal moet naar het rijk van de fantasie verwezen worden.

Leefgebied

De esculaapslang (Elaphe longissima) komt zeer veel voor in Zuid-Europa en Midden-Europa, tot aan de Kaspische Zee.

Hij leeft zowel in de dalen als in de bergen tot op een hoogte van 1500 meter.

Uiterlijk

De esculaapslang is vrij dun en ongeveer 1.90 meter lang. Zijn kop is klein en men kan duidelijk zien waar deze in het lichaam overgaat. Zijn snuit is vrij rond. De ogen zijn middelmatig van grootte, en de pupillen zijn rond. Deze slang heeft een fijngebouwd lichaam dat aan de onderzijde plat is.

De schubben zijn aan de randen omgebogen. Hierdoor vormen de schubben een soort weerhaakjes, die het dier veel houvast bij het klimmen geven. De staart, die slechts een kwart van zijn totale lengte inneemt, is aan de onderzijde plat.

Kleur

De esculaapslang heeft over het algemeen weinig levendige kleuren. Aan de bovenzijde overheersen grijze en zwarte tinten. Hier en daar zit ee nvleugje rood of groen, dat in de lengterichting onderbroken wordt door een rij helgele vlekken. Op de nek zitten twee gele vlekken en ook de odnerzijde is helder geel.

Er zijn echter zeer veel variaties op deze kleurverdeling mogelijk. Men heeft vrijwel zwarte esculaapslangen aangetroffen en ook wel heel licht rose of gele exemplaren. Ook de tekenin vertoont nog wel eens wijzigingen. De ogen zijn bruin met een gele of rossige glans.

Klimmer

De esculaapslang is een uitstekend klimmer. Bijzonder snel en elegant kronkelt hij zich van de ene tak op de andere naar de top van een boom. Zelfs de meest gladde schors vormt geen bezwaar voor hem. Hoewel deze slang een vrij aanzienlijk gewicht heef,t ziet hij zelfs de kans de gladste wanden te beklimmen, ook als die vrijwel loodrecht zijn. De kleinste oneffenheid geeft hem al voldoende houvast.

Ook op de grond en in de struiken beweegt hij zich bijzonder snel voort. Soms graaft hij zich ook in de zachte grond in de hoop een muis te bemachtigen. Dit maakt hem bijzonder nuttig voor de landbouw.

Leefgewoonten

Zijn voorkeur gaat uit naar droge, zonnige plaatsen zoals verlaten bouwwerken. Hij vertoeft echter ook graag in het bos of aan de oever van ee nbeek, waar hij tegen zonsondergang heengaat om wt te drinken. Hij gaat echter niet te water, hoewel hij in geval van nood heel goed blijkt te kunnen zwemmen.

Voedsel

Zijn voedsel bestaat voornamelijk uit hagedissen, maar ook uit kleine zoogdieren, vogels en eieren. Hij kan niet lang zonder water leven.

Paartijd

In het begin van de zomer, later dan bij de meeste andere Colubriden, vindt de apring plaats. In augustus leggen de wijfjes p goed verborgen plaatsen vijf of meer eieren. Het duurt, evenals bij de dobbelsteenslangen, nog een aantal weken voordat de jongen uit de schaal tevoorschijn komen.

Karakter

De esculaapslang valt nooit een mens aan. Wanneer de mens hem echter uitdaagt, toont hij zich bijzonder agressief. Dan richt hij een deel van zijn lichaam op en maakt, luid sissend, schokkene bewegingen met zijn kop. Hierbij tracht hij ook te bijten. De verwondingen, die hij veroorzaakt, zijn echter meestal niet meer dan lichte schaafwonden.

Gevangenschap

Hoewel men deze Colubriden gemakkelijk zouden kunnen temmen, weigeren ze in gevangenschap te eten. Hieraan gaan ze uiteindelijk toch ten gronde, ondanks het feit dat ze een enorme weerstand bezitten. Deze weerstand stelt hen in staat om maanden, soms zelfs meer dan een jaar, te leven zonder ook maar enig voedsel aan te raken. © 2007 - 2008 Hikari, gepubliceerd in Reptielen (Dier en Natuur) op 17-07-2007, laatst gewijzigd op 17-07-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Hikari is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Reptielen: Luipaard-rattenslang: De ,,luipaard''-rattenslang is een van de mooiste en elegantste slangen uit de gebieden met een gematigd klimaat. In dit artikel leest u alles over deze schitterende slang.
• Reptielen: Gele rattenslang: De gele rattenslang is een bijzonder uitziend reptiel, welke ook in bijzondere fabels leeft. In dit artikel leest u meer over deze zachtaardige slang: de gele rattenslang.
• Reptielen: kenmerken: Hoewel de mens een ingeboren afkeer heeft van reptielen, is het voor de mens wellicht gemakkelijker toe te geven dat de reptielen lang geleden een beslissende schakel vormden in de gesc…
• Parasieten bij reptielen en amfibieën: De meest voorkomende ziektes bij amfibieën en reptielen zijn parasitaire infecties. Nakweekdieren hebben minder last van parasieten dan wildvangdieren. Toch is het moge…
• Reptielen: het verspreidingsgebied van reptielen: Hoewel de mens een ingeboren afkeer heeft van reptielen, is het voor de mens wellicht gemakkelijker toe te geven dat de reptielen lang geleden een beslissend…