Biologische bestrijding - De rouwmug

Rouwmugjes, ook wel humus- of mosvliegjes genoemd, zijn over het algemeen niet schadelijk, maar als ze in grote aantallen op en tussen potplanten voorkomen kunnen ze hinderlijk zijn. Hun larven leven in vochtige aarde (humus) en leven van rottend organisch materiaal, maar kunnen schadelijk zijn aangezien ze ook zaailingen of de basis van zachte stekjes beschadigen.

Uiterlijke kenmerken

Het rouwmugje, waarvan er veel soorten bestaan, is een hooguit 5 mm klein, grijszwart gekleurd vliegje met een slank lichaam en lange poten. De soorten die de meeste schade veroorzaken behoren tot de geslachten Bradysia, Lycoriella en Sciara. Volwassen rouwmuggen vallen vaak op als 'dansende' zwarte vliegjes boven de potgrond.
De pootloze larven worden 5-12 mm groot en hebben een opvallend zwarte kop en een wittig, doorzichtig lichaam.
De poppen zijn tussen de 2 en 5 mm groot en zijn aanvankelijk wit, later gelig-bruin.

Biologie

De vrouwtjes leggen hun eieren op de vochtige aarde en de larven die eruit komen, kruipen direct de grond in. Daar leven ze van rottend organisch materiaal, zoals compost, maar sommige soorten leven van paddestoelen of mest. Van uitlopende zaden en jonge zaailingen wordt echter ook gevreten, wat een aanzienlijke schade kan veroorzaken in kassen. Volgroeide larven verpoppen in de grond. Sommige soorten maken een cocon, terwijl andere een kamertje in de aarde maken om in te verpoppen. Pas uitgekomen rouwmugjes kruipen door de aarde naar de oppervlakte.

Schade

In kassen en in potplanten kunnen de larven van rouwmugjes grote schade aanbrengen aan zaailingen doordat ze de jonge worteltjes en soms ook uitlopende zaden aanvreten.
Mensen die champignons kweken kunnen ook veel schade van de larven ondervinden. Zij brengen de larven soms ongewild de kweek in wanneer ze de kweek bemesten met mest die larven van de rouwmuggen bevat.

Natuurlijke vijanden

De larven worden aangevallen door in de grond levende rovende insecten, maar ook door duizendpoten, de roofmijt, Hypoaspis miles en nematoden, zoals Steinernema feltiae.

Behandeling en tips

• Omdat de rouwmuggen een voorkeur hebben voor vochtige aarde kunt u het best uw kamerplanten bewateren op het schoteltje, niet direct op de aarde dus. Dit voorkomt dat de volwassen vliegjes eieren op de aarde leggen.
• In de kas, verwijder dode bladeren en bloemen van de aarde.
• Als u zaailingen of jonge plantjes heeft, kunt u de roofmijt, Hypoaspis miles of de nematode, Steinernema feltiae toedienen. Deze soorten zijn commercieel verkrijgbaar bij bedrijven voor biologische bestrijding.

Meer plaaginsecten

Voor meer plaaginsecten en hun bestrijding, ga naar Biologische bestrijding deel 1 of naar Biologische bestrijding deel 2.