Zijn onze katten het einde van de wereld?

Nederland alleen al heeft naar schatting zo'n 2.500.000 (2,5 miljoen) katten die bij mensen thuis leven. Nog los van de katten in asiels en straatkatten. Het aantal katten is gestegen. Enkele sombere wetenschappers zien in die stijging van het aantal katten een groot gevaar, namelijk dat in de toekomst er nog maar twee diersoorten overblijven: katten en mensen, en dan gaan wij, mensen, verliezen.

Schattig, he, zo'n katje?

Nederlanders zijn dol op huisdieren. Honden en katten strijden met elkaar om de populariteitstitel. Mensen hebben niet zo heel snel een hekel aan katten, of in ieder geval zijn er minder mensen bang voor katten (dan bang voor honden). Door het grote aantal mensen dat katten schattig of lief vindt, is het aantal katten in Nederland flink toegenomen. Zowel katten bij mensen thuis, als katten in een asiel, als zwerfkatten. Mensen hebben ook nog wel eens de neiging om een verwilderde kat mee te nemen vanaf een vakantieland, omdat het beestje er zo uitgemergeld uit zag, en het in Nederland wel een betere toekomst zal hebben.

Toename en vergrijzing

Ieder jaar sterven er diersoorten uit. De laatste tientallen jaren gaat het aantal diersoorten wat met uitsterven bedreigd wordt, snel omhoog. De kat daarentegen is een diersoort wat in aantal snel toeneemt. Omdat het weinig natuurlijke vijanden heeft (zijn er mensen die op katten jagen in Nederland? Nee toch?). En: omdat Nederland welvarender wordt, geven Nederlanders meer geld uit aan de verzorging van hun kat of hond, en daardoor worden katter ouder dan een aantal jaren geleden. Vergrijzing dus niet alleen onder mensen, maar ook onder katten.

En wat maakt dat uit?

Katten zijn luie beesten. Er is geturfd: ze slapen zo'n 19 uur per dag. De uren die overblijven zijn ze bezig met uiterlijke verzorging (vooral hun vacht likken), eten, aandacht vragen bij het baasje (vaak omdat ze willen eten). En dan blijft nog een hobby over van de kat: jagen.

Katten jagen in Nederland vooral op vogeltjes, insecten, en muizen. Vogeltjes vinden we allemaal zielig, maar jagen op muizen juichen we van harte toe. Wij houden immers niet van muizen. Katten hebben dus weinig vijanden, terwijl die vogeltjes en insecten en muizen wel een kat als vijand hebben. Hoe groter het aantal katten, hoe hoger het aantal potentiele vijanden voor die beesten.

Als het aantal katten toe blijft nemen, en daar lijkt het wel op, zal dit op den duur leiden tot een verstoring van het natuurlijk evenwicht: al die jagende katten kunnen ervoor zorgen dat bepaalde vogelsoorten gaan verdwijnen, dat we minder soorten insecten krijgen, dat muizen geen bestaansrecht meer hebben.

Hoera, geen muizen meer!

Het probleem zit hem in het domino-effect: het verdwijnen van de ene soort leidt tot het verdwijnen van de andere soort (doordat een steen omvalt, valt een volgende dominosteen ook om). Dieren leven van andere dieren, als ze die andere dieren niet meer op kunnen eten, sterven ze zelf ook uit, enzovoort. Als vogeltjes, insecten en muizen uit gaan sterven door de kat, gaan ook andere diersoorten uitsterven. En neemt het aantal verschillende soorten dieren op de aarde nog sneller af dan nu al het geval is.

En dan nu die sombere wetenschappers...

Als je deze lijn een paar duizend jaar doorzet, want zo lang hebben we dan nog wel te gaan, zou er een science fiction beeld uit kunnen komen dat er nog maar twee diersoorten over zijn op de aarde: de kat en de mens. Andere diersoorten zijn door een kettingreactie verdwenen.

Mensen en katten zijn eigenlijk beiden carnivoren, vleesetende diersoorten. Maar waar mensen ook nog wel planten, groenten, fruit, eten (mensen worden ook wel omnivoren, alleseters, genoemd), eten katten echt alleen maar vlees. Als al die andere diersoorten uitsterven, kan de kat nog maar twee dingen doen: of ze eten elkaar op, een soort kannibalisme, of ze eten de mens op.

Kijk dan maar goed om je heen voordat je slapen gaat! Voor een kat hoef je niet bang te zijn, maar als ze zich gaan groeperen, kunnen we over een paar jaar naar een aardbodem kijken waarbij miljoenen katten rondlopen in een verder verlaten Amsterdam Arena, of langs de Eiffeltoren, of over de Londen Bridge.