Onaangepaste eigenschappen in de genen

Enkele vroege zoogdieren begonnen in bomen te klimmen. Dit type zoogdieren (toepaja's genaamd) bestaat heden ten dage in betrekkelijk onveranderde vorm nog. De vraag komt dan op waarom zovele zoogdieren er in slaagden te evolueren en waarom de toepaja's in hun tamelijk ongeevolueerde vorm het nog steeds volhouden in de moderne wereld.

Oorzaak van het vrijwel onveranderd blijven

De reden dat toepaja's niet veel hebben hoeven te veranderen komt omdat hun omgeving betrekkelijk eender is gebleven en zij vrij goed in die omgeving passen. Er bestaat geen garantie dat een bepaalde soort zal evolueren. In feite zijn er enorme krachten tegen evolutie werkzaam. De natuur is immers behoudend en een populatie die goed stand houdt in een bepaalde omgeving zal weinig neiging tot verandering vertonen. Door de krachten van de natuurlijke selectie zal het overgrote deel van de levende wezens binnen een soort altijd erg sterk op elkaar lijken. Zij benaderen bijna allemaal het 'best beschikbare model' voor dat bepaalde ogenblik in de tijd en voor die bepaalde plaats en die bepaalde manier om in hun levensonderhoud te voorzien.

Niet sterk lijken op het 'best beschikbare model'

Wanneer levende wezens niet sterk lijken op dat best beschikbare model, zullen zij daar waarschijnlijk op een of andere manier nadeel van ondervinden. Misschien zullen zij korter leven dan de anderen. Hun voortplanting kan minder voorspoedig zijn en de eigenschap die hen verschillend maakt zal dan volkomen verdwijnen of recessief (verborgen in de genen) overerven en alleen te voorschijn komen als twee individuen die deze eigenschap beide bezitten, paren en nakomelingen voortbrengen, waarvan er enkele die eigenschap weer kunnen hebben. Misschien overleven die nakomelingen het niet. Maar andere, die de eigenschap recessief bij zich dragen kunnen mogelijik wel in leven blijven.

Groot aantal niet aangepaste eigenschappen

Bovenstaande is ook de reden dat wij allemaal een groot aantal niet aangepaste eigenschappen meeslepen in onze genen. Sommige daarvan gedragen zich als politieagenten, die naar voren komen om ons neer te slaan als we te zeer zouden afwijken van 'het beste model'. Zo nu en dan blijken de onvolwaardigheden duidelijk: een open hart is dodelijk voor een pasgeboren baby en het kind zal in korte tijd sterven.

Gros van de variatie in erfelijke eigenschappen

De meeste variatie in erfelijke eigenschappen is veel minder schadelijk en veel minder dramatisch. Het leidt tot eindeloze (maar heel kleine) verschillen. Toch - als er ook maar het kleinste potentiele gevaar bestaat - kun je je in alle redelijkheid afvragen waarom die niet aangepaste eigenschappen zo blijvend zijn. Waarom ontdoet elke soort zich niet geleidelijk aan van de onaangepaste eigenschappen en brengt alleen individuen voort die het beste geschikt zijn voor de levensstijl van die soort?

Verscheidenheid noodzakelijk

Verscheidenheid is noodzakelijk voor alle leven. Daar zijn twee redenen voor. Ten eerste: het best beschikbare model hoeft niet noodzakelijkerwijs ook het meest volmaakte model te zijn. Binnen een soort bestaat er altijd een selectie-druk tot zelfverbetering, tot de ontwikkeling en versterking van eigenschappen die er voor zorgen dat hij nog beter zal passen in zijn omgeving. Ten tweede blijft geen enkel milieu onveranderd. Binnen een soort moet genetische verscheidenheid bestaan wil die soort kunnen veranderen als reactie op de veranderingen die om de soort heen plaatsvinden. Daarom kan veel van wat nu genetische ballast in onze genen lijkt in de toekomst wel eens een noodrantsoen blijken te zijn, wie weet?

Tegengestelde krachten in de evolutie

Primaten illustreren die twee tegengestelde krachten in de evolutie heel duidelijk. Aan de ene kant de neiging tot verandering en aan de andere kant de neiging tot behoud. Een aantal van de voorvaderlijke insecteneters evolueerden slechts heel weinig en erg langzaam, andere sneller. De krachten achter hun evolutie kunnen erg subtiel geweest zijn. Zo subtiel als een heel klein beetje intelligentere of een heel klein beetje sterkere broer. (Eentje die een klein beetje beter insecten kon vangen of een klein beetje beter de aandacht van het vrouwtje op de volgende tak kon trekken). Na een langere tijd kwamen daar op sommige plaatsen 'betere' vormen uit voort.