Dieren en Giraf

De Giraffe - het hoogste dier ter wereld

De Giraffe - het hoogste dier ter wereld

De Giraffe is van alle dieren de hoogste. Dit artikel zal u meer inzicht bieden in het leven van de giraffe en waar de giraffe leeft. De Giraffe behoort (samen met de okapi's) tot de familie Giraffidae. Mocht u naar aanleiding van dit artikel nog vragen hebben, kunt u een reactie onderaan de pagina achterlaten.


Familie van de Giraffe (Giraffidae)

De familie van de giraffen en de okapi's behoren tot de onderorde van de herkauwers, de orde van evenhoevigen en in de klasse van de zoogdieren. Deze familie is een van de kleinste families in het gehele dierenrijk. De Giraffidae (de Latijnse benaming van deze familie) bestaat uit namelijk slechts twee geslachten met ieder één soort.

Het geslacht Girafa heeft als soort de Girafa camelopardalis, de 'echte' giraffe. Deze soort is echter verdeeld in twaalf ondersoorten.

Het geslacht Okapia heeft als soort de Okapia johnstoni, de alombekende okapi. De kopai is slechts sinds 1900 bekend. De giraffen en okapi's komen in het wild alleen in Afrika voor. In gevangenschap (grootendeels in dierentuinen) komen zij over de gehele wereld voor.

Mengeling van diersoorten

Een giraffe is een vreemd wezen om te zien, het uiterlijk en de aftekeningen zijn zeer apart. De bekende Duitse natuurkenner Brehm beschrijft dit op een zeer mooie manier:

"De giraffe heeft het lichaam van een paard, de hals en de schouders van een kameel, de oren van een koe, de staart van een ezel, poten als die van een antilope en de vacht van een panter."

Deze (als grappig) bedoelde beschrijving van de giraffe is toch niet ver van de werkelijkheid af. Iedereen met een beetje inlevingsvermogen ziet deze dieren er ook echt in terug.

Bouw van de giraffe

In hoogte overtreft de giraffe alle dieren. Als men de giraffe meet van de grond tot de toppen van de korte "hoorns" wanneer hij zijn hals normaal omhoog richt, kan de hoogte van een mannetjes - giraf vijf meter bedragen en soms naar het schijnt zelfs wel zes meter. De hoogte van de schouders is daarentegen slechts ongeveer drie meter. Tenslotte is er een opmerkelijk verschil tussen de hoogte van de schouders en de schoften.

Hierdoor lijkt het bij een oppvervlakkige beschouwing alsof de voorpoten langer zijn dan de achterpoten. Dit is niet zo. In werkelijkheid loopt de lijn van de hals naar het achtereind schuin af. Dit komt doordat de spieren die de bijzonder lange hals omhooghouden, zeer goed ontwikkeld zijn. De lengte vanaf de borst tot aan de inplanting van de staart is ongeveer 2.20 meter en de staart is ongeveer 90 centimeter lang. De kwast waarin de staart eindigt, is ongeveer 40 centimeter.

De hals is twee meter lang, even lang als de poten. Het gewicht van een giraffe kan 1000 kilo bedragen. De dikke en de dunnedarm zijn gezamenlijk 75 meter lang.

De twee uitsteeksels die op de kop zitten zijn geen echte hoorns, maar meer twee verlengstukken van een bot, die bedekt zijn met huid. Sommige ondersoorten hebben een derde, driehoekig uitsteeksel, dat zich een stukje voor de twee andere 'hoorns' bevindt. De smalle en puntige snuit heeft twee wijde neusgaten, die de giraffe helemaal kan afsluiten.

De lange, puntige oren zijn zeer beweeglijk, net als bij alle dieren, die voor hun veiligheid afhankelijk zijn van hun vermogen om nauwkeurig de herkomst van geluiden vast te stellen. De grote, zwarte en enigzins uitstekende ogen, die een fraaie amandelvorm hebben, geven de giraffe een zachte en intelligente uitdrukking, net als zijn karakter.

De lippen van een giraffe zijn zeer beweeglijk en bijzonder geschikt om iets te grijpen. Een bijzonder iets van de giraffe is zijn tong. Deze is groot en ruw, en kan een afmeting hebben van een halve meter. De giraffe steekt zijn tong uit om plukken groen mee te grijpen en af te trekken, want dat vormt zijn voedsel. De zeer lange hals is buitengewoon dun bij de kop, maar wordt naar beneden toe steeds dikker.

Anders dan dat men zou vermoeden, is het aantal halswervels niet groter dan dat van de meeste andere zoogdieren, namelijk zeven. Het voorste deel van het lichaam is steviger en meer ontwikkeld dan het bekken. Dit is begrijpelijk, als men bedenkt dat zijn enorme hals een aanzienlijk gedeelte van zijn gewicht vormt. De zeer lange en dunne poten eindigen ieder in slechts twee tenen. Elke teen is voorzien van een grote, stevige hoef.

De vacht, die uit korte haartjes bestaat met aan de nek korte manen, is zeer licht van kleur met bruine, rossige of zwarte vlekken. De buik behoort wit te zijn. De grootte en de vorm van de vlekken kan zeer verschillen. Er zijn giraffen die grote donkere vlekken hebben en waarvan het lichte deel van de vacht alleen maar bestaat uit dunne witte strepen. Dan lijkt het of e vacht is overdekt met een dun, maar zeer sierlijk netwerk. Bij weer andere giraffen zijn deze vlekken klein en overheerst het lichte deel van de vacht. Deze bijzonderheid van de vacht heeft sommige deskundigen ertoe gebracht twee soorten giraffen te onderscheiden:

  • Girafa reticulata (ook wel de giraffe met een 'net'-vacht) en de
  • Girafa camelopardalis (ofwel de giraffe met een 'luipaard'-vacht).

De giraffe brengt normaal géén geluid voort. Alleen in de paartijd (maart en april), stoot hij een soort geblaat uit. De giraffe is zeer snel en heeft daarbij een groot uithoudingsvermogen, zodat hij zelfs een galopperend paard achter zich laat. Het heeft een merkwaardige manier van lopen, die ook nog de indruk maakt dat hij traag is. Hij loopt als een telganger. Dit wil zeggen, dat hij steeds twee poten aan dezelfde kant van zijn lichaam tegelijkertijd beweegt. Het merkwaardige bij de giraffe is, dat hij de voorpoot van de grond optilt, voordat hij de achterpoot opheft en de voorpoot weer neerzet, als de achterpoot nog opgeheven is. In de galop zwaait het dier onbeholpen met zijn hals.

De jongen worden pas geboren nadat de moeder ze voor meer dan veertien maanden heeft gedragen. Bij de geboorte hebben de jongen een lengte van zo'n twee meter, gemeten vanaf de snuit tot de staart. Na een half uur proberen ze al op hun poten te gaan staan, wat een grappige aanblik biedt. Al struikelend over hun eigen poten, leren ze de eerste passen zetten. Na drie of vier weken beginnen ze zelf te eten en na negen maanden zijn ze drie meter hoog geworden. Een giraffe leeft niet langer dan 28 jaar.

De tocht van weide naar drinkplaats

De giraffe leeft in bosgebieden van Afrika, in een gebied dat zich uitstrekt tussen 15 graden Noorderbreedte, en 20 graden Zuiderbreedte. Hun woongebied wordt aan de westkant begrends door een lijn, die loopt van het Tsjaadmeer tot aan Kameroen. In het verleden waren de giraffen groter in aantal. Alle Afrikaanse soorten liepen sterk in aantal achteruit als gevolg van de jacht, vooral van 2 eeuwen geleden. Toen kwam de giraffe verder naar het zuiden toe voor en het is niet uitgesloten, dat hij vroeger ook in het - thans woestijnachtige - gebied van de Sahara leefde. Op de rotsen en grotten kan men namelijk ingekraste tekeningen uit vervlogen tijden aantreffen, die giraffen voorstellen.

De naam giraffe is afgeleid van het Arabische woord zurafa, wat de betekenis zou hebben van 'zacht, goed'. Deze bewoner van de Afrikaanse bossen heeft inderdaad een zacht en vreedzaam karakter. Hij leeft in kunnden van tien tot dertig stuks. Deze kudden bestaan uit enkele mannetjes en vele vrouwtjes met hun jongen. Ze begeven zich bij voorkeur in niet te dicht bos. Ze vermijden het dichte oerwoud, maar ook de echte savanne, waar enkel gras groeit. Het komt erop neer, dat de giraffen een terrein kiezen, dat zó open is, dat ze hun vijanden gemakkelijk kunnen ontvluchten en waar ze voedsel kunnen vinden dat binnen het bereik van hun mond ligt. Het gebeurt niet zelden, dat men een giraffe met de nek enigszins gebogen, de top van een acacia kan zien afvreten. Hij grijpt deze met de tong beet en rukt het groen eraf. Zonder zich iets aan te trekken van de doorns.

Overdag gaat de kudde op zoek naar voedsel. 's Avonds na zonsondergang of 's morgens zeer vroeg, gaan de giraffen naar de drinkplaats. 's Nachts trekt de kude zich terug in het dichte gebladerte. De giraffen gaan daar liggen om te slapen of te gaan herkauwen. De oude mannetjes echter leven alleen. Wanneer een giraffe aan het eten is beweegt hij - net als alle andere planteneters die voor het opmerken van gevaar afhankelijk zijn van hun gehoor en hun reuk - voortdurend zijn kop en kijkt om zich heen. In het woud kan een planteneter zich nooit ontspannen, want de aanval kan onverwacht komen. De handeling van het drinken is voor de giraffe vrij ingewikkeld. Wanneer hij namelijk zijn voorpoten recht houdt, is hij, ondanks zijn lange hals, niet in staat met zijn kop bij het water te komen. Daarom moet hij om de waterspiegel te bereiken, zijn voorpoten uit elkaar etten of ze bijna dubbel buigen, waarbij hij dan een onaangename en onvaste houding moet aannemen.

Het is opmerkelijk dat hij, wanneer hij in droge streken leeft, enkele dagen zonder drinken kan.

Het enige verdedigingsmiddel

Hoewel de giraffe een schuchter, zachtaardig, vreedzaam en opmerkzaam dier is, dat direct zal weglopen zodra hij iets verdachts in de buurt opmerkt, is hij toch allesbehalve bang. Zijn afmetingen zijn zodanig, dat vele bewoners van het woud respect voor hem hebben. In het algemeen heeft hij alleen de leeuw te duchten.

Als de giraffe door de koning der dieren aangevallen word, en de giraffe merkt dat zijn jongen het niet bijhouden, zal de giraffe blijven staan en zal het zich verdedigen. Hij doet dit door flinke trappen uit te delen, zodat de leeuw danig in moeilijkheden komt.

Maar nog meer dan de leeuw is de mens zijn vijand geweest, zowel de blanke jager als de inheemse. Wanneer de giraffe gedood was, gebruikten de inheemse bewoners zijn stevige huid vroeger om hun schilden ermee te bedekken. Van de staart gebruikten ze de haren om armbanden en halsbanden van te vlechten. Het smakelijke vlees diende voor de consumptie.

Het jagen gebeurde vanuit hinderlagen, in de buurt van water en met behulp van giftige pijlen. In Zuid- Afrika was de immigratie van de boeren de oorzaak van een ware slachting onder de giraffen. Twee eeuwen geleden bracht de blinde jacht de giraffen op de rand van de ondergang. Tegenwoordig wordt de giraffe beschermd. Hij leeft in parken en reservaten in betrekkelijke veiligheid.

De beroemde giraffe

Ook in de oudheid kende men de giraffe al. Een aanzienlijk aantal van hen werd destijds naar Rome gebracht. Inderdaad gaat het woord 'camelopardalis' terug tot de tijd van de oude Romeinen, hetzelfde woord, dat tegenwoordig in de dierkunde gebruikt wordt om de soort aan te duiden. Het woord is een samentrekking van 'camello-leopardus' wat kameel-luipaard betekent.

De Perzen noemden de giraffe een kameel-rund-panter, wat er sterkt op lijkt. De manier, waarop men zich het dier in de Middeleeuwen voorstelde - toen men het nog niet van eigen waarneming kende - is wel zeer fantastisch. Maar in de Renaissance kreeg men een beter beeld van deze herkauwer. Er komt een zeer goed uitgebeelde giraffe voor op het grote schilderij ,,Perdiking van Sint Marcus in Alexandrië" van de Italiaanse schilder Bellini.

Lorenzo de Medici uit Florence bezat een giraffe en over dit dier bestaat een wonderlijke correspondentie met de dochter van Lodewijk XI van Frankrijk.

De eerste giraffen die in Europa aankwamen waren de twee jonge exemplaren die de koning van Egypte ten geschenke gaf aan de koning van Engeland en aan de koning van Frankrijk. De giraffe van de koning van Frankrijk was al zeer beroemd. Hij was ontscheept in Marseille in tegenwoordigheid van de Franse consul en hij werd vergezeld door vier Afrikaanse begeleiders en drie koeien om de melk te leveren waarmee het dier werd gevoed. De giraffe bleef zes maanden in de haven van Marseille en ondernam daarna de reis in kleine etappes door Frankrijk. Daarbij werd hij begeleid door gendarmes en een professor van het Parijse museum. De grote natuuronderzoeke Cuvier reisde het dier, samen met andere bekende geleerden, tegemoet. Bekranst met bloemen en gehuld in een staatsiekleed werd de giraffe naar Saind Claud gebracht om te worden aangeboden aan koning Karel X. De koning verwaardigde zich, de giraffe rozeblaadjes uit zijn hand aan te bieden. In Pareis was de giraffe een seizoen lang in de mode.
© 2008 - 2009 Hikari, gepubliceerd in Dieren (Dier en Natuur) op 19-05-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Hikari is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen


Reageer op het artikel "De Giraffe - het hoogste dier ter wereld"


Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.