Genezende planten: speenkruid

Speenkruid is een plant waarvan men al lang de genezende kracht kent. Toen vroeger de zeelui, die leden aan scheurbuik, aan land kwamen, gingen zij op zoek naar het speenkruid. De reden hiervoor waren zijn vitaminerijke blaadjes. Men wist toen al dat deze saprijke blaadjes een goed middel waren tegen deze ziekte, maar men had geen idee hoe dit kwam. De verklaring is de vitamine C die overvloedig aanwezig is in de plant. Dit heeft men pas in 1915 ontdekt.

Zijn naam

Ranunculus ficaria, de wetenschappelijke naam van deze plant, komt zoals bij vele plantennamen van het Latijn. Rana betekent kikker. Dit verwijst naar het feit dat verschillende soorten in het water groeien en bewoond worden door kikkers. Ficaria komt van het Latijnse ficus, hetgeen vijg betekent. Dit verwijst naar de vorm van de wortelvezels. In de volksmond wordt deze plant ook kleine gouw of haagboterbloem genoemd.

De plant

De plant behoort tot de ranonkelachtigen en wordt ongeveer 10 tot 15 cm hoog. Speenkruid groeit op vochtige plaatsen in de schaduw en het verschijnt meestal vlak na de dooi en bedekt de grond met een dik tapijt. De bloemen zijn helder geel, hebben 3 kelkblaadjes en 6 tot 12 kroonblaadjes. Speenkruid bloeit van maart tot mei. Men plukt deze plant voor de bloei in maart en april. Na de bloei verzamelt zich protoanemonine in de bladeren. Deze bittere stof is giftig en veroorzaakt maag- en darmklachten.

Actieve bestanddelen en eigenschappen

Actieve bestanddelen
De bladeren en bloemen bevatten:

• saponiem
• etherische olie
• protoanemonine
• vitamine C (ongeveer 150mg in 100g verse planten)

Eigenschappen van de plant

• bloedzuiverend
• pijnstillend
• ontstekingsremmend

Gebruik

Men maakt kruidenthee van gedroogde bloemen van speenkruid. Dit kan dienen tegen huidziekten en als bloedzuivering. Ook wordt speenkruid gebruikt voor lenteslaatjes. Hier moet men er wel op letten dat de blaadjes die gebruikt worden voor de bloei geplukt zijn. De okselknolletjes kunnen gebruikt worden om kappertjes mee te bereiden. Wanneer men de bloemen en bladeren laat drogen, verliezen ze hun irriterende bestanddelen. © 2008 - 2009 Steff148, gepubliceerd in Bloemen en Planten (Dier en Natuur) op 11-06-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Steff148 is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Gerelateerde links

Genezende planten: klaproos, Genezende planten: waterkers en Genezende planten: witte doven.

Verwante artikelen

• Scorbuut, beter bekend als scheurbuik: Scheurbuik klinkt naar, maar in feite is het niks meer dan een langdurig vitamine C tekort. Scheurbuik kwam vooral veel voor op schepen omdat er daar niet gevarieerd ge…
• Vitamine C (ascorbinezuur): Vitamine C (ascorbinezuur) is een wateroplosbare vitamine die belangrijk is voor een goede weerstand, gezonde en sterke botten, tanden en bloedvaten. Vitamine C is veder een antio…
• Genezende planten: klaproos: Vroeger vond men de opvallend rode klaproos in overvloed terug in korenvelden en langs wegen. Momenteel komen we ze steeds minder vaak tegen. De primaire reden hiervoor is het ge…
• De geheimen van kool: De Britse ontdekkingsreiziger James Cook nam de groente in de 18de eeuw al mee op zeereizen om scheurbuik te voorkomen. Kool zit vol vitamine C en andere unieke gezonde stoffen.
• De bekendste B vitaminen: Vitaminen zijn voor velen het symbool voor gezonde voeding. De vitaminen van de B-groep treden op als biologische katalysator (co-enzymen) in de koolhydraat, eiwit en vetstofwisseli…